Cmentarz żydowski (Goleniów): Różnice pomiędzy wersjami

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
m (zamienił w treści „9/10 listopada 1938” na „9/10 listopada 1938”)
Linia 1: Linia 1:
 
__NOTOC__
 
__NOTOC__
'''Cmentarz żydowski w Goleniowie'''
+
'''Cmentarz żydowski w [[Goleniów|Goleniowie]]''' został założony na wzniesieniu w pobliżu ''Stettiner Chaussee'' (obecnie ulica Szczecińska) około [[1815]] roku. W tym czasie gmina żydowska w tym mieście liczyła zaledwie 24 osoby, w [[1840]] osiągnęła największą liczebność – 165 osób, ale już w [[1871]] roku miała 143 członków, a w [[1925]] tylko 66. Niewiele jednak wiemy o goleniowskim kirkucie. Prawdopodobnie spotkał go taki sam los jak goleniowską synagogę, która została zniszczona i spalona podczas Nocy Kryształowej ([[9 listopada|9]]/[[10 listopada]] [[1938]]).
 
+
Po II wojnie światowej teren cmentarza został przekształcony w park. Przestrzeń pierwotnie zajmowaną przez kirkut można rozpoznać tylko po regularnie nasadzonych lipach tworzących prostokątny plac. W [[1995]] roku w centrum parku umieszczono pamiątkowy obelisk z tablicami głoszącymi w pięciu językach, w tym także w hebrajskim: „Pamięci wszystkich, którzy na zawsze spoczęli w Ziemi Goleniowskiej”. Autorem obelisku jest szczeciński rzeźbiarz, prof. [[Ryszard Wilk]].
Cmentarz w [[Goleniów|Goleniowie]] został założony na wzniesieniu w pobliżu ''Stettiner Chaussee'' (obecnie ulica Szczecińska) około 1815 roku. W tym czasie gmina żydowska w tym mieście liczyła zaledwie 24 osoby, w 1840 osiągnęła największą liczebność – 165 osób, ale już w 1871 roku miała 143 członków, a w 1925 tylko 66. Niewiele jednak wiemy o goleniowskim kirkucie. Prawdopodobnie spotkał go taki sam los jak goleniowską synagogę, która została zniszczona i spalona podczas Nocy Kryształowej ([[9 listopada|9]]/[[10 listopada]] [[1938]]).
 
Po II wojnie światowej teren cmentarza został przekształcony w park. Przestrzeń pierwotnie zajmowaną przez kirkut można rozpoznać tylko po regularnie nasadzonych lipach tworzących prostokątny plac. W 1995 roku w centrum parku umieszczono pamiątkowy obelisk z tablicami głoszącymi w pięciu językach, w tym także w hebrajskim: „Pamięci wszystkich, którzy na zawsze spoczęli w Ziemi Goleniowskiej”. Autorem obelisku jest szczeciński rzeźbiarz, prof. [[Ryszard Wilk]].
 
 
 
 
==Bibliografia==
 
==Bibliografia==
 
+
* Karta ewidencyjna cmentarza. Szczecin 1984. Archiwum Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Szczecinie.
*Karta ewidencyjna cmentarza. Szczecin 1984. Archiwum Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Szczecinie.
+
* Alicke Klaus-Dieter. Lexikon der jüdischen Gemeinden im deutschen Sprachraum. T. 1. München 2008.
*Alicke Klaus-Dieter. Lexikon der jüdischen Gemeinden im deutschen Sprachraum. T. 1. München 2008.
+
* Barran Fritz. Städte-Atlas Pommern. Leer 1989.
*Barran Fritz. Städte-Atlas Pommern. Leer 1989.
+
* Gemeinden und Gutsbezirke der Provinz Pommern und ihre Bevölkerung. Berlin 1874, s. 32-33.
*Gemeinden und Gutsbezirke der Provinz Pommern und ihre Bevölkerung. Berlin 1874, s. 32-33.
+
* Opęchowski Mirosław. Cmentarze żydowskie na Pomorzu Zachodnim. Stan zachowania, problemy konserwatorskie. W: Żydzi i ich sąsiedzi na Pomorzu Zachodnim w XIX i XX wieku. Red. M. Jaroszewicz, W. Stępiński. Warszawa 2007, s. 377-395.  
*Opęchowski Mirosław. Cmentarze żydowskie na Pomorzu Zachodnim. Stan zachowania, problemy konserwatorskie. W: Żydzi i ich sąsiedzi na Pomorzu Zachodnim w XIX i XX wieku. Red. M. Jaroszewicz, W. Stępiński. Warszawa 2007, s. 377-395.  
+
* Salinger Gerhard. Zur Erinnerung und zum Gedenken. Die einstigen jüdischen Gemeinden Pommerns. New York 2006.
*Salinger Gerhard. Zur Erinnerung und zum Gedenken. Die einstigen jüdischen Gemeinden Pommerns. New York 2006.
 
 
 
 
==Linki zewnętrzne==
 
==Linki zewnętrzne==
*[http://www.sztetl.org.pl/pl/article/goleniow/12,cmentarze/ Wirtualny Sztetl]
+
* [http://www.sztetl.org.pl/pl/article/goleniow/12,cmentarze/ Wirtualny Sztetl]
*[http://www.kirkuty.xip.pl/goleniow.htm Cmentarze żydowskie w Polsce]
+
* [http://www.kirkuty.xip.pl/goleniow.htm Cmentarze żydowskie w Polsce]
 
 
 
{{Autor|[[Użytkownik:A. Bartczak|Anna Bartczak]]}}
 
{{Autor|[[Użytkownik:A. Bartczak|Anna Bartczak]]}}
 
[[Kategoria:Pomeranica]]
 
[[Kategoria:Pomeranica]]
 
[[Kategoria:Goleniów]]
 
[[Kategoria:Goleniów]]
 
[[Kategoria:Pomeranica - Cmentarze]]
 
[[Kategoria:Pomeranica - Cmentarze]]
[[Kategoria:Pomeranica - do sprawdzenia]]
+
[[Kategoria:Pomeranica FB]]
{{DEFAULTSORT:}}
+
{{DEFAULTSORT:Goleniów}}

Wersja z 14:21, 20 wrz 2013

Cmentarz żydowski w Goleniowie został założony na wzniesieniu w pobliżu Stettiner Chaussee (obecnie ulica Szczecińska) około 1815 roku. W tym czasie gmina żydowska w tym mieście liczyła zaledwie 24 osoby, w 1840 osiągnęła największą liczebność – 165 osób, ale już w 1871 roku miała 143 członków, a w 1925 tylko 66. Niewiele jednak wiemy o goleniowskim kirkucie. Prawdopodobnie spotkał go taki sam los jak goleniowską synagogę, która została zniszczona i spalona podczas Nocy Kryształowej (9/10 listopada 1938). Po II wojnie światowej teren cmentarza został przekształcony w park. Przestrzeń pierwotnie zajmowaną przez kirkut można rozpoznać tylko po regularnie nasadzonych lipach tworzących prostokątny plac. W 1995 roku w centrum parku umieszczono pamiątkowy obelisk z tablicami głoszącymi w pięciu językach, w tym także w hebrajskim: „Pamięci wszystkich, którzy na zawsze spoczęli w Ziemi Goleniowskiej”. Autorem obelisku jest szczeciński rzeźbiarz, prof. Ryszard Wilk.

Bibliografia

  • Karta ewidencyjna cmentarza. Szczecin 1984. Archiwum Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Szczecinie.
  • Alicke Klaus-Dieter. Lexikon der jüdischen Gemeinden im deutschen Sprachraum. T. 1. München 2008.
  • Barran Fritz. Städte-Atlas Pommern. Leer 1989.
  • Gemeinden und Gutsbezirke der Provinz Pommern und ihre Bevölkerung. Berlin 1874, s. 32-33.
  • Opęchowski Mirosław. Cmentarze żydowskie na Pomorzu Zachodnim. Stan zachowania, problemy konserwatorskie. W: Żydzi i ich sąsiedzi na Pomorzu Zachodnim w XIX i XX wieku. Red. M. Jaroszewicz, W. Stępiński. Warszawa 2007, s. 377-395.
  • Salinger Gerhard. Zur Erinnerung und zum Gedenken. Die einstigen jüdischen Gemeinden Pommerns. New York 2006.

Linki zewnętrzne



IES64.png
Autor opracowania: Anna Bartczak