Lapidarium (Słowino)

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Wersja z dnia 00:10, 8 gru 2014 autorstwa Busol (dyskusja | edycje) (Zastępowanie tekstu - "Kategoria:Pomeranica – Zabytki" na "Kategoria:Pomeranica - Zabytki")
(różn.) ← poprzednia wersja | przejdź do aktualnej wersji (różn.) | następna wersja → (różn.)
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Lapidarium z pomnikiem poległych w I wojnie światowej w Słowinie

Lapidarium zostało odsłonięte na cmentarzu przykościelnym, w centrum wsi, w 2007 roku. Urządzono je w głębi zabytkowej działki kościelnej, w osi widokowej z drogi wiejskiej. Zaprojektowane przez szczecinianina Waldemara Witka upamiętnienie składa się z dwóch części – ściany „ekspozycyjnej” i trzech kręgów z elementami nagrobków oraz pomnika ku czci poległych w I wojnie światowej.

Lapidarium jest nie tylko symbolicznym upamiętnieniem dawnych mieszkańców wsi, ale też elementem szerszej prezentacji twórczości związanego z ziemią sławieńską rzeźbiarza Wilhelma Großa. Jego dziełem jest słowiński pomnik poległych odsłonięty w 1926 roku, przedstawiający klęczącego żołnierza, trzymającego zdjęty z głowy hełm i wieniec z liści dębu.

Pomnik poległych w I wojnie światowej w Słowinie, przed 1945

Pierwotnie rzeźba była umieszczona na postumencie, na którym obecnie ustawiona jest kapliczka z figurą Chrystusa. Po II wojnie światowej została zwalona z cokołu i dopiero w 2007 poddana konserwacji, by stać się elementem lapidarium, przy którym ustawiono tablice informujące o jej twórcy. Nie zachowały się pierwotne tablice inskrypcyjne z pomnika z listą 42 nazwisk mieszkańców Słowina poległych w czasie I wojny światowej.

Pomnik poległych w I wojnie światowej w Słowinie, 2009

Wilhelm Groß (1883 Sławno – 1974 Oranienburg-Eden k.Berlina) był rzeźbiarzem uznawanym za jednego z ważniejszych przedstawicieli niemieckiego ekspresjonizmu. Po 1933 roku był represjonowany jako artysta z kręgu sztuki uznawanej przez hitlerowców za „zwyrodniałą” i ze względu na swoje żydowskie pochodzenie. Z licznych dzieł, które artysta stworzył na ziemi sławieńskiej obecnie można zobaczyć fontannę rybaka na darłowskim rynku (1913), płaskorzeźbę Chrystusa błogosławiącego żniwiarzy w kościele w Boleszewie, a także niestety tylko replikę popiersia ministra poczty Heinricha von Stephana w Słupsku (1930) wykonaną przez słupskiego artystę Jana Konarskiego. Większość jego prac rzeźbiarskich i pomnikowych została zniszczona przez Armię Czerwoną.

Bibliografia

  • Bonowska Magdalena. Przemijanie. Śmierć, pogrzeb i życie pozagrobowe w wyobrażeniach mieszkańców Pomorza Zachodniego na przełomie XIX i XX wieku. Poznań 2004.
  • Gommert Natalie, Wendland Dieter. Wilhelm Groß. Bildhauer und Predige. Berlin 2004.
  • Quer Gudrun. Wilhelm Groß. Künstler und engagierter Christ. W: M. Vollack (Hrsg.) Der Kreis Schlawe. Ein pommersches Heimatbuch, Bd.1. Husum 1997.
  • Walasek Lidia, Wójcik Kamila. Karta ewidencyjna miejsc upamiętnienia poległych w I wojnie światowej nr 206 i 449. Oprac. Szczecin 2002 i 2004. Archiwum Biura Dokumentacji Zabytków w Szczecinie.
  • Witek Maria, Witek Waldemar. Lapidaria – znaki pamięci. W: Zabytkom na odsiecz! Szlakiem grodów, zamków i twierdz. Materiały opracowane z okazji obchodów Europejskich Dni Dziedzictwa 2009 w województwie zachodniopomorskim. Red. A. Bartczak, M.Witek, Szczecin 2009, s. 171-182.



Logo pomeranica.jpg
Autor opracowania: Anna Bartczak