Pałac (Barzkowice)

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania


Pałac w Barzkowicach
Pałac w Barzkowicach
Nazwa niemiecka Barskewitz
Lokalizacja <gmina Stargard Szczeciński>
Projektant nieznany
Data budowy kon. XIX w., przeb.1911 r.


Geolokalizacja: 53.341379,15.266691


Wieś

Pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1336 roku. Pierwotnie było to lenno rodziny Guntersbergów z ziemi wapnickiej, z którą hołdował na zamku w Barzkowicach rycerz Henning de Pansin. W 1474 roku Peter von Glasenapp wymienił z zakonem joannitów wieś, z zamkiem i młynem, na inne dobra. W 1493 roku Henryk Borcke odkupił od zakonu miejscowość (wraz z Pęzinem, Goliną, Brudzewicami) za 700 grzywien. W 1591 roku właścicielką majątku była Maria von Rahmel. W 1628 roku właścicielem był Matzke Borcke, a majątek obejmował 20 łanów, karczmę oraz kuźnię. Przez pewien czas majątek był w rękach rodziny von Borcków jako lenno joannitów. W 1731 przedstawiciele rodu pozostawili go Annie Elżbiecie Cantenius, żonie marszałka dworu pułkownika Petera Izaaka von Forcadego. W 1765 roku po śmierci Anny Barzkowice zostały własnością rodziny von Forcadów. W 1775 roku majątek został przepisany na drugą żonę Petera, Katarzynę von Eickstedt. Po jej śmierci przeszedł w posiadanie kapitana joannity Fryderyka Wilhelma Zygmunta von Ascherslebena. W 1804 roku właścicielem był kanonik Fryderyk von Itzenplitz, a następnie jego syn – Piotr Ludwig Fryderyk. Następnymi właścicielami byli siostra Piotra, hrabina Augusta Zofia i jej mąż August Fryderyk von Meding. W 1910 roku wieś zamieszkiwało 245 mieszkańców. Właścicielem był Wolfgang Gans Edler, pan na Putlitz i administrator Waacku. W 1939 roku majątkiem zarządzał jego syn, baron Waldemar Edler. Wieś wraz z pobliską Goliną była zamieszkiwana przez 361 mieszkańców, a majątek obejmował 1 040 ha oraz gorzelnię. Po 1945 roku utworzono w nim PGR. W 1956 roku był tu Rolniczy Zakład Doświadczalny przekształcony później w Regionalne Centrum Rozwoju Rolnictwa. Obecnie znajduje się w rękach prywatnych.

Dwór

We wsi znajduje się pałac, który powstał pod koniec XIX wieku. Jest to budynek zbudowany na planie prostokąta, na kamiennym cokole, z głębokim ryzalitem, dachem naczółkowym i boniowaną elewacją. W 1911 roku dobudowano piętro i werandę oraz przebudowano wnętrza, dodając klatkę schodową oraz salon. W sąsiedztwie znajdują się zachowane zabudowania folwarczne oraz park dworski o powierzchni 7,6 ha, z rzeką Pęzinką w centrum, stawami, stalowym ogrodzeniem oraz okazami starodrzewu złożonego m.in. z jodły jednobarwnej, ajlanta gruczołkowatego, dębu białego, błotnego, szypułkowego oraz tulipanowca amerykańskiego. Obiekt dostępny z zewnątrz.


Bibliografia

Majewski M.(red), Bierca A.,Gwiazdowska E., Kalita-Skwirzyńska K., Kulesza-Szerniewicz O., MaćkówN., Markiewicz U., Rymar E., Słowiński S., Witek W., Katalog Zabytków Powiatu Stargardzkiego, Tom I, Tom II,Stargard 2010



IES64.png
Autor opracowania: Maciej Burdzy