Pomnik poległych w I wojnie światowej (Stara Rudnica)

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Pomnik (Stara Rudnica) (niem. Kriegerdenkmal) - nieistniejący obecnie (poza kolumną) pomnik ofiar I wojny światowej, powstały w Starej Rudnicy po 1918 roku.

W 1851 roku oddany został do użytku kościół staroluterański w Starej Rudnicy. Przy świątyni, która przetrwała do naszych czasów, biegły niegdyś dwie równoległe do siebie drogi. Pierwsza z nich to obecna droga wojewódzka nr 126, oznaczana na przedwojennych widokówkach jako Dorfstrasse. Po drugiej nie ma aktualnie zbyt wiele śladów. Odchodziła niegdyś od obecnej drogi wojewódzkiej nr 126 przed świątynią (patrząc od strony Mieszkowic), ciągnęła się dalej za kościołem, a następnie biegła równolegle do głównej ulicy, m.in. przecinając obszar obecnego Zakładu Opiekuńczo-Leczniczego. Dopiero w dalszej części wsi ponownie łączyła się z obecną trasą nr 126. Przed wojną był to ważny "węzeł" komunikacyjny wsi. Za skrzyżowaniem obu dróg istniał wyróżniający się na tle całego układu urbanistycznego plac, gdzie m.in. znajdował się kościół.

Po 1918 roku w tym miejscu, a dokładnie między rozwidleniem dróg a świątynią, zdecydowano się wybudować pomnik, który poświęcono poległym mieszkańcom Starej Rudnicy podczas I wojny światowej. Monument otoczony został płotkiem. W środku na cokole stała kolumna, na której szczycie znajdował się orzeł niemiecki z rozpostartymi skrzydłami. Przypuszczalnie na cokole mieściła się tabliczka ze stosownymi informacjami, m.in. zapewne wymieniono imiona i nazwiska mieszkańców wsi, poległych za swój kraj w latach 1914-1918. Taką praktykę najczęściej stosowano bowiem przy tego typu monumentach znajdujących się w innych miejscowościach.

I wojna światowa była ważnym wydarzeniem, także w historii Niemiec. W konsekwencji porażki poniesionej przez Cesarstwo Niemieckie oraz sprzymierzone z nim kraje doszło do istotnych zmian w samych Niemczech. Abdykował ostatni cesarz - Wilhelm II, co oznaczało ostateczny upadek cesarstwa w 1918 roku. Proklamowano Republikę Weimarską. Krwawa wojna z lat 1914-1918 przyniosła dużą ilość ofiar. Stało się niemal tradycją, iż w wielu różnych miejscowościach (zarówno dużych, jak i mniejszych) lokalna społeczność fundowała pomniki, dbając o to, aby upamiętnić zmarłe na froncie osoby ze swojej miejscowości.

Nie są znane losy pomnika w Starej Rudnicy z okresu kończącego wojnę oraz powojennego. Nie wiadomo czy zniknął on z krajobrazu wsi jeszcze w trakcie trwania działań zbrojnych, czy został usunięty po 1945 roku przez polskich osadników. Do dziś jedynym śladem po pomniku jest wspomniana powyżej kolumna, na której, ze względu na bliskość kościoła, usadowiono figurę Matki Boskiej. Do naszych czasów nie przetrwał ani główny akcent monumentu - orzeł, ani ewentualna tabliczka.

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Zobacz też



IES64.png
Autor opracowania: Jan Skolimowski