Stefania Jendraszczyk

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Wersja z dnia 15:05, 14 lut 2022 autorstwa Sylwia Wesołowska (dyskusja | edycje) (Utworzono nową stronę "{{WEdycji}} Stefania Jendraszczyk (ur. 1952) - poetka, pracownica administracji państwowej == Życiorys == Urodziła się 24 sierpnia 1952 r. w Pyrzyce|Pyrz...")
(różn.) ← poprzednia wersja | przejdź do aktualnej wersji (różn.) | następna wersja → (różn.)
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
200px-Monobook icon.svg.png Ten artykuł jest w trakcie opracowywania. Prosimy nie edytować strony do czasu zniknięcia tej wiadomości. Nazwa użytkownika, który dodał tę wiadomość, jest wyświetlona na stronie historii.



Stefania Jendraszczyk (ur. 1952) - poetka, pracownica administracji państwowej

Życiorys

Urodziła się 24 sierpnia 1952 r. w Pyrzycach. Jej rodzice: Stanisława (1920–2009) z d. Kubiak i Stefan Jendraszczyk (1914–1985), pochodzący z Łódzkiego (ojciec ze wsi Lipnik, mama ze wsi Pieńki Laskowskie k/Wielunia), oboje po przymusowych robotach w Niemczech, zamieszkali w Pyrzycach. Matka zajmowała się wychowaniem licznego rodzeństwa (tomik poezji S.J. pt. Siedem słowików został dedykowany rodzeństwu), ojciec był pracownikiem Gminnej Spółdzielni „Samopomoc Chłopska” w Pyrzycach. Stefania po ukończeniu szkoły podstawowej w Pyrzycach kontynuowała naukę w Technikum Ekonomicznym w Gryfinie. Po uzyskaniu świadectwa dojrzałości w 1973 r. podjęła pracę w Urzędzie Miejskim w Pyrzycach w Zespole Ekonomiczno-Administracyjnym Szkół (inspektor w dziale księgowości i kontroli). Po przejściu w 2007 roku na emeryturę nadal mieszka w Pyrzycach.

Twórczość literacka

Zaczęła pisać poezje od lat 70. XX wieku. Jej wiersze („To było tak”, „O niej”, „Do siebie”) jako debiut ukazały się drukiem w „Spojrzeniach. Przeglądzie Społeczno-Kulturalnym” 1978 nr 37 (192), dodatku „Głosu Szczecińskiego” nr 210 z dn. 14 IX 1978, s.5. Kolejne utwory (wiersze „Oddalonemu”, „W polu rozpusty”) opublikowano w „Spojrzeniach”1978 nr 41 (196) s.5 (z dn. 12 X 1978 r., dodatek „Głosu Szczecińskiego” nr 233), wiersz „Tuż nad łąkami” ukazał się w „Spojrzeniach” 1979 nr 34 (241) z dn. 27 IX 1979 r., inne opublikowano w „Głosie Szczecińskim” nr 166 z 26 lipca 1979 r., s.4; nr 201 z 6 września 1979 r., s.3; nr 87 z 17 kwietnia 1980 r., s.5; nr 175 z 14 sierpnia 1980 r., s.3; nr 33 z 9 lutego 1983 r., s.3. Drukowała swoje utwory także w warszawskim miesięczniku „OKOLICE”. Była uczestniczką i laureatką kilku konkursów literackich. Należała do KKMP [Korespondencyjny Klub Młodych Pisarzy] i RSTK [Robotnicze Stowarzyszenie Twórców Kultury] w Szczecinie. Debiutowała arkuszem poetyckim „Noc granatowa” (Szczecin 1985), wydanym w serii poetyckiej Robotniczego Stowarzyszenia Twórców Kultury. W przedmowie do tomiku „Noc granatowa”, w tekście „Od recenzenta”, Marian Yoph-Żabiński (1949-2009) napisał: „W wypadku Stefanii Jendraszczyk, (…) mamy do czynienia z oryginalnym talentem lirycznym, popartym świadomą kreacją artystyczną. „Noc granatowa” to zbiorek wierszy zupełnie dojrzały i suwerenny. Dojrzałość polega na klarownej, przemyślanej konstrukcji tych pełnych liryzmu wierszy, na tym, że poetka (bo Stefanię Jendraszczyk można śmiało nazwać poetką) konsekwentnie prowadzi i rozwiązuje wszystkie wątki liryczne. Uderza w tej poezji otwarty, czysty liryzm, robiący głębokie wrażenie i nigdy nie przekraczający granicy, za którą jest sentymentalizm i to co umownie, ale przecież czytelnie moglibyśmy określić jako „kobiece poezjowanie”. Noc granatowa” (…) to arkusz poetycki udany, zapowiadający w przyszłości interesującą książkę poetycką”.

Wiele lat później Poetka w wywiadzie powiedziała: U Norwida znajduję kunszt piękna, u Sadowskiej dialogi z własnym zżyciem. U Jerzyny głód światła. Hołd im składam, ale wzoru nie mam, we mnie gęstwina myśli, a ideałów brak. (Rozmowę ze Stefanią Jendraszczyk przepr. Agnieszka Krizel)[1] .

S.J. publikuje teksty poetyckie i prozatorskie.  Lubi pomarańcze… I projektuje okładki – miniatury dla Wydawnictwa „Anagram” w Warszawie. Do swoich tomików i kilku innych autorów. Wielokrotnie spotykała się ze swymi czytelnikami, głównie w Pyrzyckiej Bibliotece Publicznej w Pyrzycach[2].
W 1997 roku Towarzystwo Miłośników Ziemi Pyrzyckiej przyznało jej „Medal za zasługi dla kultury”. Dla uczczenia 35-lecia twórczości S.J. Pyrzycka Biblioteka Publiczna zorganizowała w dniu 20 IX 2018 r. specjalną uroczystość, podczas której Poetka otrzymała od władz miasta nagrodę „Pyrzyczanka” (w kategorii kultura) za wieloletnią działalność twórczą oraz popularyzację poezji. W 2021 r. Starostwo oraz Rada Powiatu Pyrzyckiego uhonorowała ją statuetką „Ludzie Ziemi Pyrzyckiej”.

Jej wiersze opublikowane zostały w Antologii poetów polskich 2017 i 2018 r.[3] , w e-Dwutygodniku Literacko-Artystycznym. Pisarze.pl nr 26/21 (498) oraz w ramach stołecznej akcji kulturalnej Wiersz dnia[4] .

Wiersze

Słowo pokutne

kiedy zabijam

w sobie ptaka

grzech powiększa milczenie nieba kiedy zrywam kwiat

w chmurach

coś błyska

kiedy patrzę na słońce

łzawi we mnie troska

kiedy zamykam oczy jestem na drodze do siebie

(z tomu „Narodzeni ze słowa”).


Słyszano za nią deszcz szła w potarganym płaszczu widziano za nią mgłę szła dalej biedaczka niosąc świat cały oczami różańca

szeptano o kasztanach (z tomiku "Kołysanie wód").


dotyk czasu tak oświecił go złotem jesiennych liści tak rozpalił do czerwoności zmysły że sam stał się złudzeniem dla innych i był on, czy go nie było pytają mnie teraz bliscy obłok co się wykrwawił

(https://twitter.com/wierszdnia e-Dwutygodnik Literacko-Artystyczny. Pisarze.pl nr 26/21 (498)

Publikacje (układ chronologiczny): 1. Noc granatowa. Szczecin 1985 (Wydawnictwo Bibliofilskie: Książnica Szczecińska) – poezja; 2. Twarze ognia. Projekt graficzny okładki i rysunki: autorka. Warszawa 1994; 3. W mrokach świateł. Warszawa 1996; 4. W środku zapomnienia: poezje; Leć piórko wraże: proza. Projekt graficzny okładki i rysunki: autorka. Warszawa 2005; 5. Kołysanie wód. Projekt graficzny okładki: autorka. Warszawa 2013; 6. Taki dzień a jakby w nim tysiąc [poemat]. Warszawa 2014; 7. Mówią, że będzie dobrze. Projekt graficzny okładki i rysunki: autorka. Warszawa 2014; 8. Kryształowy pagórek. Warszawa 2015; 9. Wokół mnie. Warszawa 2015; 10. biały żuraw. Rysunek na okładce: autorka. Warszawa 2016; 11. Narodzeni ze słowa. Warszawa 2017; 12. Dzikiej róży królestwo. Projekt graficzny okładki i rysunki: autorka. Warszawa 2017; 13. Pieśń światła. Rysunek na okładce: autorka. Warszawa 2019; 14. Szukając przejścia. Rysunek na okładce: autorka. Warszawa 2018; 15. Złota jaskółka. Rysunek na okładce: autorka. Warszawa 2019; 16. naczynie myśli. Rysunek na okładce: autorka. Warszawa 2020; 17. siedem słowików. Rysunek na okładce: autorka. Warszawa 2020; 18. Smak rosy. Rysunek na okładce: autorka. Warszawa 2021;

O twórczości. Urodzona w Pyrzycach poetka „nieustannie dąży do autentyczności, do istnienia bez pozorów. W każdym niemal wierszu odczuwa się silne pragnienie sensu życia, słowa; jest też przejmująca dramaturgia – pełna niepokoju, wątpliwości, szarpania między winą i karą. Ale jednym z ważniejszych pragnień poetki jest oswajanie często wrogiego nam świata”. (za Zbigniewem Jerzyną) (okładka tomu „Pieśń światła”, Warszawa 2018)

„Smak rosy” to „osobliwy głód poznawania życia”, „szepty polnych kwiatów”, ale i pamięć. Próba zrozumienia życia i tego, co wokół. To wreszcie poszukiwanie tożsamości z przyrodą i metafizyka jak w wierszu:

„mieszała się dusza moja z duszą wiatru

Lamenty to były Nad łąką Łkałam On dął Z kwiatów strącając rosę”. „Mieszała się dusza moja z duszą wiatru” – jawi się tu nie tylko jako metafora przemijania, ale też symboliczna wędrówka poetki przez zaświaty w poszukiwaniu absolutu – jak w mistrzowskim poemacie Dantego Alighieri Boska komedia. „Smak rosy” to z pewnością najlepszy z tomów poezji Poetki. Polecam! Magdalena Koperska. (okładka tomu „Smak rosy”, Warszawa 2021)

Nagrody, odznaczenia. 1997 – „Medal za zasługi dla kultury”, przyznany przez Towarzystwo Miłośników Ziemi Pyrzyckiej; 2005 – Nagroda Literacka FUNDACJI SZTUKI na rzecz „Integracji”; 2018 - „Pyrzyczanka” - nagroda w kategorii kultura, przyznana przez władze miasta Pyrzyce; 2021 – statuetka „Ludzie Ziemi Pyrzyckiej”, przyznana przez Radę Powiatu Pyrzyckiego i Starostwo.


Bibliografia 1. Benefis 35-lecia twórczości poetyckiej Stefanii Jendraszczyk. „Puls powiatu. Dwutygodnik powiatu pyrzyckiego” 2018 nr 12 s.2. Online: http://pulspowiatu.pl/wp-content/uploads/2019/06/PP-12-scalone.pdf (dostęp:10.01.2022); 2. Wywiad ze Stefanią Jendraszczyk. Rozm. przepr. Agnieszka Krizel. „Literackie święta. Biuletyn literacki redagowany przez zespół Wydawnictwa Anagram” 2020 nr 3 (listopad-grudzień, s.3. Online: https://issuu.com/wydawnictwoanagram/docs /listopad_-_grudzie__2020___nr_3 (dostęp: 5.01.2022 r.); 3. Spotkanie z Poezją – Stefania Jendraszczyk (opubl. 8 XI 2021r.). Strona Pyrzyckiej Biblioteki Publicznej: http://bibliotekapyrzyce.pl/uncategorized/spotkanie -z-poezja-stefania-jendraszczyk/ (dostęp: 5.01.2022); 4. Spotkanie [z] poetką. „Puls powiatu. Dwutygodnik powiatu pyrzyckiego” 2021 nr 15 s.8. Online: http://pulspowiatu.pl/wp-content/uploads/2021/12/PP-15-2021.pdf (dostęp:11.01.2022); 5. Rozmowy z autorką.


Podpisy pod fotografie 1. W latach nauki w Technikum Ekonomicznym. Z archiwum autorki. 2. Ok.1972. Z archiwum autorki. 3. Młoda poetka, ok. 1975 r. Z archiwum autorki. 4. Debiut prasowy: „Spojrzenia. Przegląd Społeczno- Kulturalny” 1978 nr 37 (192), dodatek „Głosu Szczecińskiego” nr 210 z dn. 14 IX 1978 r. Z archiwum autorki. 5. Legitymacja „Medalu za zasługi dla kultury”, 1997. Z archiwum autorki. 6. Statuetka „Pyrzyczanka”, 2018 r. Z archiwum autorki. 7. Statuetka „Ludzie Ziemi Pyrzyckiej”, 2021 r. Z archiwum autorki. 8. Autorka, ok. 2010 r., z archiwum autorki.

  1. „Literackie święta. Biuletyn literacki redagowany przez zespół Wydawnictwa Anagram” 2020 nr 3 (listopad-grudzień, s.3. Online: https://issuu.com/wydawnictwoanagram/docs/listopad_-_grudzie__2020___nr_3 (dostęp: 5.01.2022 r.)
  2. M.in. zob. Spotkanie z Poezją – Stefania Jendraszczyk. http://bibliotekapyrzyce.pl/uncategorized/spotkanie-z-poezja-stefania-jendraszczyk/. Opubl. 8 XI 2021r. (dostęp: 5.01.2022)
  3. Zob. https://pisarze.pl/2020/06/09/antologia-poetow-polskich-2018-magdalena-jankowska-adriana-jarosz-jacek-jaszczyk-stefania-jendraszczyk/ . Dostępny online: (dostęp: 5.01.2022).
  4. Zob. https://twitter.com/wierszdnia