Cmentarz leśny w Zdunowie

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Cmentarz leśny w Zdunowie
Cmentarz leśny w Zdunowie
zachowane dwa nagrobki diakonisek
Osiedle Zdunowo
Powierzchnia ok. 0,5 ha
Wyznanie ewangelicki
Data powstania ok. 1915 r.
Data zamknięcia przed 1945 r.
Stan obecny nieczynny, część zachowanych nagrobków
Zobacz cmentarz na:
Mapa Google.
[ Google Street View.]


Cmentarz leśny w Zdunowie – nieczynny cmentarz położony w granicach gminy Kobylanka, na terenie Puszczy Goleniowskiej, na wschód od szpitala im. prof. A. Sokołowskiego

Historia cmentarza

plan cmentarza wg dokumentacji WUOZ (1996 r.)
fundamenty kaplicy
rozkopane groby

Historię tego cmentarza wiąże się z budową szpitala przeciwgruźliczego w Zdunowie (Tuberkulose Krankenhaus), który pełnił także funkcję sanatorium. Chować tu miano pacjentów szpitala, którzy nie mieli rodzin. Na zachód od szpitala, pomiędzy ulicami T. Żuka i A. Sokołowskiego znajdował się ‘Erholungsheim’ (sanatorium, ośrodek wypoczynkowy), będący filią Szczecińskiego Czerwonego Krzyża (kompleks budynków nie zachował się do dziś). Przebywały w nim głównie chore dzieci, którymi opiekowały się siostry diakoniski i prawdopodobnie to głównie dla personelu i pacjentów tego kompleksu założony został cmentarz.

Cmentarz założono na planie nieregularnego pięcioboku. W jego zachodniej części wybudowano kaplicę cmentarną, po której ostały się fundamenty (wymiary 8,2 x 5,1 m). Całość otoczona była płotem z siatki rozpiętej na betonowych słupach.

W czasie II wojny światowej prawdopodobnie chowano tu zmarłych w szpitalu żołnierzy. Po wojnie cmentarz został rozgrabiony, groby pozapadały się. W 2011 r. kilka grobów zostało rozkopanych (także na cmentarzu w Sławocieszu); policja nie wykryła sprawców.

Oprócz fundamentów kaplicy na cmentarzu zachowało się co najmniej kilka nagrobków. Wśród nich są dwa w kamienne krzyże upamiętniające siostry ewangelickiego stowarzyszenia diakonis (ev. Diakonieverein) : Elisę Claassen (30.6.1876 – 29.12.1921) oraz Margarete Burmeister 10.3.1896 – 11.11.1939. Na ich nagrobkach widnieje ornament przedstawiający „diakonierose” – różę diakońską - symbol misji chrześcijańskiej prowadzonej przez diakonisy z ewangelickiego stowarzyszenia z filią w Berlinie.

Linki zewnętrzne

Bibliografia

  • Agata Freindorf, Funkcje estetyczno – kulturowe ewangelickich cmentarzy Szczecina do 1945 roku, Szczecin 2010 [praca magisterska obroniona w IHiSM US]
  • Bogdan Frankiewicz, Szczecińskie cmentarze, Szczecin 2003
  • Henryk Grecki, Cmentarze Szczecina - karty cmentarzy wykonane na zlecenie Biura Dokumentacji Zabytków i Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Szczecinie, Szczecin 1996
  • Marek Łuczak, Szczecin Wielgowo, Zdunowo, Załom, Szczecin 2012, s. 102.



IES64.png
Autor opracowania: Agata Freindorf