Eustachy Kojałłowicz

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Eustachy Kojałłowicz
inspicjent, aktor
brak zdjecia
(fot. Grażyna Wyszomirska)
Data urodzenia 30 listopada 1897
Data śmierci 17 czerwca 1972
Miejsce śmierci Szczecin
Miejsce spoczynku Cmentarz Centralny w Szczecinie (kw. 20A-4-3)
Lokalizacja grobu zobacz na mapie



Eustachy Kojałłowicz (1897-1972) – inspicjent, aktor


Życiorys

Eustachy Kojałłowicz (wł. Eustracjusz Kojałłowicz) urodził się 30 listopada 1897 roku. Był synem Józefa i Zuzanny z d. Zakrzewskiej.

Już przed wojną uchodził za jednego z najlepszych i najbardziej cenionych polskich inspicjentów. Blisko przyjaźnił się z Józefem Węgrzynem. Jako aktor zadebiutował w październiku 1925 roku na scenie Teatru Narodowego w Warszawie w roli Szlachcica w Hetmanie Stanisławie Żółkiewskim Kazimierza Brończyka. Do wybuchu wojny zagrał m.in. Fausta w Zaręczynach aktorki Józefa Korzeniowskiego, Klubistę w Wiośnie narodów Adolfa Nowaczyńskiego, Pajewskiego w Młodym lesie Jana Adolfa Hertza. Podczas realizacji Dożywocia Aleksandra Fredry w Teatrze Narodowym poznał debiutującą wówczas na scenie Stanisławę Engelównę (1908-1958), która wkrótce została jego żoną.

Po wojnie związał się z warszawskimi Miejskimi Teatrami Dramatycznymi (Comoedia, Mały, Rozmaitości, Powszechny).

W połowie 1949 roku przyjechał do Szczecina wraz z żoną, która do miasta została zaproszona na gościnne występy przez ówczesnego dyrektora Państwowego Teatru Polskiego, Zbigniewa Sawana. Prawdopodobnie atmosfera teatru, a także zespół składający się z wielu przedwojennych gwiazd teatru i kina (m.in. Maria Malicka, Lidia Wysocka, Gustaw Rasiński, Stanisław Bryliński) spowodowały, że aktorskie małżeństwo pozostało w mieście na stałe. Oboje zamieszkali w kamienicy przy al. Jedności Narodowej (obecnie Aleja Jana Pawła II) 44.

W 1952 roku został inspicjentem i aktorem nowo utworzonych Państwowych Teatrów Dramatycznych. Najczęściej grywał niewielkie role. Często obsadzany był jako lokaj lub służący. W 1965 roku obchodził jubileusz pięćdziesięciolecia pracy artystycznej.

Zmarł 17 czerwca 1972 roku w Szczecinie. Został pochowany na Cmentarzu Centralnym. W dniu 31 marca 2014 roku odbyła się uroczystość przeniesienia szczątków aktora do grobu jego żony Stanisławy Engelówny (kw. 20A-4-3).

Teatr (Szczecin)

Tytuł Autor Reżyseria Forma twórczości Postać Teatr Data premiery
Bajka Michaił Swietłow Zbigniew Sawan asystent reżysera, obsada aktorska Hydrotechnik Państwowy Teatr Polski 27 października 1949
Obcy cień Konstanty Simonow Jan Perz obsada aktorska Siemion Nikiticz Sawatiejew Państwowy Teatr Polski (scena filialna Teatr Współczesny) 31 maja 1950
Wodewil warszawski Zdzisław Gozdawa, Wacław Stępień Jan Perz, Kazimierz Petecki obsada aktorska Wieczorek Państwowy Teatr Polski 3 września 1950
Śluby panieńskie Aleksander Fredro Stefan Wroncki asystent reżysera Państwowy Teatr Polski (scena filialna Teatr Współczesny) 31 grudnia 1950
Wesele Figara Pierre de Beaumarchais Edmund Kron obsada aktorska Bazyli Państwowy Teatr Polski 30 marca 1951
Wieczór Trzech Króli William Shakespeare Wiktor Biegański obsada aktorska Kapitan Państwowy Teatr Polski 5 października 1951
Don Carlos Fryderyk Schiller Emil Chaberski inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 16 maja 1953
Pan Teodor Zrzęda Carlo Goldoni Bronisław Kassowski obsada aktorska Dezyderiusz Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 28 czerwca 1953
Profesja pani Warren George Bernard Shaw Emil Chaberski inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 7 kwietnia 1955
Grube ryby Michał Bałucki Marian Godlewski inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 21 października 1955
Henryk VI na łowach Wojciech Bogusławski Ludwik Benoit inspicjent, obsada aktorska Żołnierz II Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 18 lutego 1956
Cyd Piotr Corneille/Stanisław Wyspiański Aleksander Rodziewicz inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 20 grudnia 1957
Cezar i Kleopatra George Bernard Shaw Jan Maciejowski obsada aktorska Kapłan Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 17 kwietnia 1958
Geniusz i szaleństwo Aleksander Dumas Jan Maciejowski inspicjent, obsada aktorska Służący Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 28 czerwca 1958
Miłość Pavel Kohout Jan Maciejowski inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 18 grudnia 1958
Konik Garbusek Piotr Jerszow Nina Burska obsada aktorska Ochmistrz II Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 18 lutego 1959
Maskarada Michał Lermontow Henryk Lotar inspicjent, obsada aktorska Lokaj Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 10 marca 1959
Madame Sans-Gene Antoni Marianowicz, Janusz Minkiewicz Henryk Lotar obsada aktorska Lokaj Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 3 czerwca 1959
Szklanka wody Eugene Scribe Aleksander Rodziewicz obsada aktorska Thompson Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 27 lipca 1959
Romeo i Julia William Shakespeare Artur Kwiatkowski obsada aktorska Aptekarz Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 19 stycznia 1960
Zemsta Aleksander Fredro Józef Gruda prowadzenie przedstawienia, obsada aktorska Perełka, kuchmistrz Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 7 grudnia 1960
Wielki bluff Juliusz Głowacki Aleksander Rodziewicz obsada aktorska Samuel Smangle Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 16 lutego 1961
Obrona Ksantypy Ludwik Hieronim Morstin Aleksander Rodziewicz inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 7 listopada 1961
Odwety Leon Kruczkowski Aleksander Rodziewicz obsada aktorska, inspicjent „Roman” Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 3 lutego 1962
Czy to jest miłość Zofia Bystrzycka Aleksander Rodziewicz inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 11 września 1962
Gra i rzeczywistość (Miłość aktorów) Tito Strozzi Ryszard Sobolewski inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 5 stycznia 1963
Hamlet William Shakespeare Aleksander Rodziewicz inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 19 kwietnia 1963
Koledzy Wasilij Aksionow, Jurij Stabawoj Jan Maciejowski obsada aktorska Zielenin, ojciec Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 6 listopada 1963
Policjanci Sławomir Mrożek Jan Maciejowski inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 4 listopada 1964
Przygody dobrego wojaka Szwejka Jaroslav Hašek Jan Maciejowski obsada aktorska Kamerdyner Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 20 grudnia 1964
Matka Courage i jej dzieci Bertolt Brecht Zbigniew Mak inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 20 marca 1965
Dziady Adam Mickiewicz Jan Maciejowski inspicjent, obsada aktorska Lokaj Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 12 marca 1966
Otello William Shakespeare Jan Maciejowski inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 1 października 1966
Zbójcy Friedrich Schiller Edmund Pietryk inspicjent, obsada aktorska Sługa Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 3 grudnia 1966
Przygoda z Vaterlandem Leon Kruczkowski Aleksander Rodziewicz obsada aktorska Kelner Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 24 maja 1967
Dożywocie Aleksander Fredro Janusz Marzec inspicjent, obsada aktorska Żyd-handlarz Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 13 października 1967
Gra miłości i przypadku Pierre Marivaux Tadeusz Byrski inspicjent, obsada aktorska Lokaj Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 17 grudnia 1967
Pan Wokulski Bolesław Prus Ewa Kołogórska inspicjent, obsada aktorska Lokaj Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 23 lutego 1968
Chwiejna równowaga Edward Albee Jan Maciejowski inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 9 czerwca 1968
Antygona Sofokles Marek Okopiński inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 20 września 1968
Wyzwolenie Stanisław Wyspiański Jan Maciejowski inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 14 lutego 1969
Rzecz listopadowa Ernest Bryll Krystyna Skuszanka, Jerzy Krasowski inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 20 kwietnia 1969
Sonnenbruchowie Leon Kruczkowski Józef Gruda inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 12 września 1969
Wesele Stanisław Wyspiański Józef Gruda inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 10 maja 1970
Hamlet William Shakespeare Józef Gruda inspicjent Państwowe Teatry Dramatyczne (sala Bogusława Zamku Książąt Pomorskich) 15 stycznia 1971



Telewizja

Tytuł sztuki / programu Autor Reżyseria Realizacja telewizyjna Rola data premiery
W małym domku Tadeusz Rittner Aleksander Rodziewicz Jan Maciejowski obsada aktorska 18 marca 1966



Nagrody



Odznaczenia

  • 1965 – Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski



O Eustachym Kojałłowiczu

  • (...) Nie mogę w swych wspomnieniach o kolegach pominąć Eustachego Kojałłowicza, zwanego powszechnie „Kojałłą”, naszego nieocenionego inspicjenta, który od pół wieku związany jest swą pracą z teatrem, z tego od dwudziestu w Szczecinie. Inspicjent bowiem to ważna figura w teatrze, to poniekąd zastępca reżysera, ten który daje gong na rozpoczęcie spektaklu i czuwa niezmordowanie za kulisami nad całym zespołem do chwili opuszczenia kurtyny. „Kojałła” przez długie lata pracował w warszawskich Rozmaitościach (dzisiejszy Teatr Narodowy), jest zatem żywą kroniką tego teatru i jego wspaniałych, sławnych aktorów, dysponując nieprzebranym zapasem anegdot z ich życia. (Zofia Ordyńska, To już prawie sto lat..., Ossolineum, Wrocław-Warszawa-Kraków 1970)



Bibliografia

  • (j), Eustachy Kojałłowicz, „Kurier Szczeciński” 1954 nr 115, s. 5
  • Teatry Dramatyczne w Szczecinie 1945-1965 (pod red. Danuty Piotrowskiej), Wydawnictwo Artystyczno-Graficzne RSW Prasa, Poznań 1965

Inne źródła



IES64.png
Autor opracowania: Andrzej Androchowicz