Friedrich Gottlieb Klingenberg

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Friedrich Gottlieb Klingenberg
kompozytor, organista, kantor
Data urodzenia ok. 1665
Miejsce urodzenia Berlin
Data śmierci 1720
Miejsce śmierci Szczecin
Narodowość niemiecka

Friedrich Gottlieb Klingenberg (ok. 1665–1720) – organista, kompozytor.

Życiorys

Klingenberg jest rzadkim przykładem muzyka, który pochodził z Berlina, ale osiedlił się w Szczecinie. Jego wykształcenie muzyczne było przy tym najlepszego formatu – mistrzem Klingenberga był sam Dietrich Buxtehude, kompozytor i organista z Lubeki, jeden z najświetniejszych wirtuozów organów w epoce baroku. Po studiach u Buxtehudego w Lubece Klingenberg swoje wykształcenie muzyczne uzupełniał w Rostocku. Najwcześniej w roku 1686 powrócił do Berlina, gdzie został organistą w kościele św. Mikołaja. Tam też udzielał lekcji teorii muzyki Johannowi Christophowi Pepuschowi, który po wyjeździe do Anglii w 1700 roku zdobył tam sławę jako kompozytor "Opery żebraczej".

Już jako ceniony i znany organista i kompozytor Klingenberg przybył w 1699 roku do Szczecina, gdzie od razu stał się organistą kościołów św. Jana i św. Jakuba, w następstwie zmarłego właśnie Hieronymusa Jennericha, od 1712 roku także organistą w kościele św. Gertrudy. Z okazji poświęcenia nowych organów w kościele św. Jakuba w roku 1700 został w okazjonalnym wierszu świątecznym wymieniony jako „człowiek rzadkich talentów, pełnej słodyczy umiejętności gry, przy którym wszyscy jesteśmy, który pożąda sztuki i zasady; góra pełna słodyczy, najlepszy Orfeusz, radość naszego czasu”.

Poza działalnością organisty w zastępstwie pełnił także obowiązki kantora. Bywa uważany za najwybitniejszego przedstawiciela szczecińskiej szkoły kantatowej. Poza kantatami kościelnymi tworzył głównie utwory okolicznościowe, przeważnie arie stroficzne z ritornelami instrumentalnymi pisane na wesela, uroczystości żałobne i święta miejskie. Jego arie wyróżniają się wyraźnie retorycznym odniesieniem do tekstu, z drugiej strony przez zróżnicowaną późnobarokową instrumentację, która wykorzystuje zarówno gamby i cynki, jak i nowe wówczas oboje, flety poprzeczne i rogi.

Spośród zachowanych utworów Klingenberga wykonywana bywa kantata żałobna "Es ist genug".

Synem Friedricha Gottlieba Klingenberga był Gotthilf Klingenberg (zm. 1746), również organista i kompozytor działający w Szczecinie.

Bibliografia

  • Biographisch – Bibliographisches Quellen-Lexikon der Musiker und Musikgelehrten der christlichen Zeitrechnung bis zur Mitte des neunzehnten Jahrhunderts von Rob. Eitner. 4. Band. (Hainglase - Kytsch), Leipzig 1901, s. 387.
  • Kompozytorzy szczecińscy. Red. Eugeniusz Kus, Mikołaj Szczęsny i Edward Włodarczyk. T. 1. Szczecin 2003, s. 114.



Logo pomeranica.jpg
Autor opracowania: Wojciech Kral