Kościół Najświętszej Marii Panny Wspomożycielki Wiernych (Będargowo, powiat policki)

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
200px-Obiekt zabytkowy znak.svg.png nr rej. nr 108 z dnia 2 lipca 1956[1]

Geolokalizacja: 53.391627,14.441206

Kościół Kościół Najświętszej Marii Panny Wspomożycielki Wiernych w Będargowie
brak zdjecia
2013
Wyznanie rzymskokatolickie
Parafia Najświętszej Marii Panny Wspomożenia Wiernych, Będargowo
Data poświęcenia 1 maja 1946
Budulec kwadry granitowe

Kościół Najświętszej Marii Panny Wspomożycielki Wiernych – kościół parafialny, rzymskokatolicki w Będargowie, w gminie Kołbaskowo, w powiecie polickim. Należy do Archidiecezji Szczecińsko-Kamieńskiej, dekanatu Szczecin-Pogodno.

Kościół w Będargowie zbudowano około 1220 roku[2]. Była to budowla salowa założona na planie prostokąta o wymiarach 18,5 x 11,5 m wraz z wieżą od strony zachodniej. Kościół i wieżę zbudowano z kwadr granitowych. Posiada gotycki 5-uskokowy portal zachodni oraz ostrołukowy, 3-uskokowy portal południowy[3]. Od 1657 roku był to już kościół parafialny, gdyż przeniesiono tu parafię z Warzymic[4]. Był on wielokrotnie przebudowywany: w 1690, 1701, 1786 i 1863 roku[5].

Podczas remontu przed 1863 rokiem wybito otwory okienne w ścianach bocznych, grupując je w triady. Podczas przebudowy rozebrano również wieżę kościelną w Będargowie, zostawiając jedynie fragmenty jej ścian bocznych, w formie przypór. Dla dzwonów prawdopodobnie zbudowano wówczas pierwszą drewnianą, wolnostojącą dzwonnicę[6].

Dawne wyposażenie kościoła stanowiły dwa okazałe świeczniki ołtarzowe z blachy mosiężnej o wysokości 48 cm, pochodzące z 1691 roku, cynowa misa chrzcielna z 1748 roku. Znajdował się tam także XVII-wieczny srebrny, pozłacany kielich o wys. 22,5 cm. Kielich ten został odnowiony w 1704 roku za sumę 17,5 tal. Dawne oświetlenie kościoła stanowiło 6 świeczników ściennych oraz odlany z brązu dwuramienny świecznik ambonowy z 1669 roku. Oprócz nich w kościele zawieszone były również dwa żyrandole z dwoma rzędami po 4 świece, z ramionami odlanymi z brązu i trzonem wykonanym z mosiądzu. Znajdował się tu również obraz z przedstawieniem duchownego, malowany farbą olejną na płótnie, autorstwa zmarłego w 1705 roku Jocoba Straucha[7].

Kościół w Będargowie, listopad 2009

W kościele zachowało się XIX-wieczne wyposażenie: ołtarz, ambona, chrzcielnica oraz neogotycki prospekt organowy. 1 maja 1946 roku kościół został poświęcony pw. Najświętszej Marii Panny Wspomożycielki Wiernych[8]. W latach 1998-1999 przeprowadzono remont kapitalny kościoła[9].

Przypisy

  1. Wojewódzki rejestr zabytków, w: Biuletyn Informacji Publicznej Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Szczecinie [online] [Przeglądany 10.08.2013] Dostępny w: http://wkz.bip.alfatv.pl/strony/menu/9.dhtml
  2. Pommersches Urkundenbuch Bd. I, Abt. 1. Stettin 1868, s. 145. W dokumencie z 1 lutego 1220 roku, kiedy to księżna Anastazja potwierdza nadanie wsi Będargowo kościołowi św. Jakuba w Szczecinie, wspomniano że w związku z budową biskup Sigwin poświęcił miejsce ołtarza oraz podwórze kościelne. Można więc wnioskować, że kościół już wówczas był w trakcie budowy lub w stanie zamkniętym, lecz nie ufundowano jeszcze ołtarza.
  3. Lemcke, Hugo. Die Bau- und Kunstdenkmäler der Regierungsbezirk Stettin. H. V. Kreis Randow. Stettin: 1901, s. 72; Madejska, L. Kościół parafialny p.w. MB Wspomożenia Wiernych, Będargowo. Karta ewid. zab. arch. i bud., rkp., Szczecin 1959. Soroka, E. Kościół parafialny pw. św. Antoniego Padewskiego, Będargowo. Karta ewid. zab. arch. i bud., mszp. Szczecin 1990
  4. Berghaus, Heinrich. Landbuch des Herzogthums Pommern und des Fürstenthums Rügen. Th. II, Bd. 2. Berlin, 1865, s. 1683
  5. Lemcke, Hugo. Die Bau- und Kunstdenkmäler der Regierungsbezirk Stettin. H. V. Kreis Randow. Stettin: 1901, s. 71; Madejska, L. Kościół parafialny p.w. MB Wspomożenia Wiernych, Będargowo. Karta ewid. zab. arch. i bud., rkp. Szczecin 1959
  6. Hugo Lemcke (w: Bau- und Kunstdenkmäler der Regierungsbezirk Stettin. H. V. Kreis Randow. Stettin: 1901, s. 72) podaje, że wieża zachodnia jest zdemontowana. L. Madejska (w: Kościół parafialny p.w. MB Wspomożenia Wiernych, Będargowo, rkp. Szczecin 1959) podaje że wieża została prawdopodobnie rozebrana w 1863 roku.
  7. Lemcke, Hugo. Bau- und Kunstdenkmäler der Regierungsbezirk Stettin. H. V. Kreis Randow. Stettin: 1901, s. 72
  8. Kostynowicz, Roman. Kościoły Archidiecezji Szczecińsko-Kamieńskiej. T. II. Szczecin: "Ottonianum", 2000, s. 344
  9. Zapis odręczny w karcie zabytku: Soroka, E. Kościół parafialny pw. św. Antoniego Padewskiego, Będargowo. Karta ewid. zab. arch. i bud., mszp. Szczecin 1990

Bibliografia

  • Łuczak, Marek. Gotyckie kościoły Gminy Kołbaskowo. Szczecin: Zapol, Pomorskie Towarzystwo Historyczne, 2013. ISBN 9788375185386
  • Łuczak, Marek. Historia i zabytki Gminy Kołbaskowo. Szczecin: Pomorskie Towarzystwo Historyczne, Zapol Spółka Jawna, 2010. ISBN 9788375182019

Linki zewnętrzne



Logo pomeranica.jpg
Autor opracowania: Marek Łuczak