Kurów

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kurów
Nazwa niemiecka Kurow
Powiat policki
Gmina Kołbaskowo
Sołectwo
[ Strona internetowa miejscowości.]

Geolokalizacja: 53.370425,14.505329

Kurów (niem. Kurow) – wieś w powiecie polickim, w gminie Kołbaskowo na wysokim, zachodnim zboczu doliny Odry.

Historia

Na terenie Kurowa odnaleziono wiele pojedynczych znalezisk z okresu neolitu. Z okresu mezolitu odnaleziono obrobiony fragment poroża jelenia. Na południowych obrzeżach miejscowości znajdowała się osada kultury łużyckiej z epoki brązu. Bogate ślady osadnictwa z okresu wczesnego średniowiecza od X do XII wieku, odnalezione zostały na zachód od miejscowości.

Wieś Kurów wymieniana jest po raz pierwszy w dokumencie z 25 marca 1280 roku, w którym książę Otto I nadał klasztorowi cystersów w Kołbaczu prawo przemiału zboża w młynie w Kurowie. W 1315 roku książę Otto I nadał wieś Johannowi von Wussow. Wieś pozostawała w posiadaniu rodziny von Wussow do 1776 roku. W 1445 roku część wsi zastawiona została za długi. W XVIII wieku wieś przeszła we władanie dyrektora pruskiej Kamery Wojenno-Skarbowej Gustawa Reinholda von Schmeling za ceną 10 tys. talarów. 8 listopada 1560 roku Piotr Wussow z Pomellen i Kurowa za zgodą swojego krewnego Lütke Wussowa sprzedał renty zbożowe z młyna Sauersackmühle oraz kilku gospodarstw z Krzekowa i Pomorzan za 450 guldenów. W XVII wieku Kurów wymieniany było na mapie Pomeranie Ducatus Tabula z 1635 roku. W 1788 roku jako kolejny właściciel wymieniany jest E. von Schwichau.

W 1804 roku Kurów kupił Carl Neumann, którego rodzina była w posiadaniu wsi do 1939 roku. W XVIII wieku wieś składała się z 3 niepełnych gospodarstw chłopskich, jednak później grunty te włączono do majątku. W 1864 roku majątek liczył 2548 mórg ziemi, z czego 1350 mórg zajmowały pola uprawne, 806 mórg stanowiły łąki, 129 mórg- pastwiska, oraz 200 mórg lasów. Uprawiano głównie pszenicą, rzepak, żyto, buraki pastewne, jęczmień, owiec, koniczynę oraz ziemniaki. W majątku znajdowała się gorzenia, która przerabiała około 800 korców żyta rocznie oraz cegielnia produkująca 400 tysięcy sztuk cegieł rocznie. Majątek zatrudniał 35 stałych robotników oraz robotników sezonowych wraz z rzemieślnikami. Hodowla obejmowała 60 koni, 230 sztuk bydła rasy holenderskiej, 1400 owiec odmiany saskiej oraz krzyżówki z rasą negretti oraz 32 sztuki trzody chlewnej. W 1892 roku majątek należał do rodziny Müller, majątek liczył wówczas 851 ha, w tym 372 ha zajmowały pola uprawne z ogrodami, 378 ha zajmowały łąki, 54 ha pastwiska i 45 ha lasy i wody- 2 ha. Hodowla liczyła 69 koni, 194 sztuk rogacizny w tym 130 krów, 1003 owce i ponad 140 świń. Zarządcą majątku był nijaki Lindemuth. Do majątku należała również cegielnia i gorzelnia, napędzane parą. Zabudowa wsi ukształtowała się w dwóch ciągach, pomiędzy którymi znajdował się dawny folwark. Górna część położona jest przy drodze prowadzącej do Ustowa, natomiast w dolnej części znajdowały się domy położone wzdłuż rzeki Odry. Wieś z majątkiem liczyła 31 domów i 326 mieszkańców. W 1864 roku wieś liczyła 6 pełnych gospodarstw, 2 niepełne, mieszkały tu także 2 rodziny komorników, młynarz, szewc, 2 robotników dniówkowych i 2 kupców.

15 października 1939 roku Kurów wraz z 228 mieszkańcami został włączony do miasta Szczecina.

21 kwietnia 1945 roku Kurów został zdobyty przez wojska 193 Dniepropietrowskiej Dywizji Piechoty 65 Armii Uderzeniowej 2 Frontu Białoruskiego po ciężkich walkach związanych z forsowaniem Odry. Wieś została przejęta przez polską administrację 4 października 1945 roku i następnie zasiedlona przez polskich osadników. W majątku uruchomiono Państwowe Gospodarstwo Rolne, które funkcjonowało do 1992 roku. Do lat 90-tych Kurów słynął z dobrze rozwijającej się tuczarni trzody chlewnej Wojewódzkiego Przedsiębiorstwa Przemysłu Mięsnego. Po likwidacji przedsiębiorstwa budynki majątku zostały przejęte przez różne podmioty na siedziby firm i magazyny. W 2001 roku wieś liczyła 204 mieszkańców w 55 gospodarstwach domowych, z tego tylko 5 rodzin utrzymywało się z rolnictwa. Powierzchnia użytków rolnych wynosiła 227 ha, w tym 140 ha gruntów ornych. Istniało tu 12 gospodarstw o powierzchni do 10 ha, 2 o powierzchni od 10-15 ha oraz jedno powyżej 15 ha. Obecnie Kurów zamieszkują 283 osoby.

Transport

Kurów leży przy drodze nr 0627Z (Szczecin – UstowoSiadło Górne)

Samorząd

Wieś sołecka. Radę sołecką kadencji 2011-2015 tworzą: Stanisław Ławicki, Piotr Krywka, Jacek Sypniewski[1].

Kultura

Na terenie wsi znajduje się świetlica środowiskowa[2].

Zabytki

Do rejestru Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Szczecinie wpisane są na terenie wsi[3]:

  • park dworski (nr 330 z dnia 16 listopada 2007),
  • cmentarz przykościelny (nr 330 z dnia 16 listopada 2007).

Zobacz też

Linki zewnętrzne

Przypisy

  1. Wykaz Rad Sołeckich Gminy Kołbaskowo - kadencja 2011-2015. W: Gmina Kołbaskowo [online]. [Przeglądany 1 października 2013].
  2. Plan rozwoju lokalnego Gminy Kołbaskowo. W: Gmina Kołbaskowo [online]. [Przeglądany 1 października 2013].
  3. http://wkz.bip.alfatv.pl/strony/menu/9.dhtml Rejestr zabytków nieruchomych województwa z wyłączeniem zabytków archeologicznych w powiatach]. W: Biuletyn Informacji Publicznej Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Szczecinie [online]. [Przeglądany 9 maja 2013]



Logo pomeranica.jpg
Autor opracowania: Marek Łuczak