Pałac (Buk, powiat goleniowski)

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
200px-Obiekt zabytkowy znak.svg.png nr rej. nr 35 z dnia 22 kwietnia 1955[1]
Pałac w Buku
Pałac w Buku
Nazwa niemiecka Böck
Lokalizacja Buk, gmina Przybiernów
Projektant nieznany
Data budowy 1592-1611, przeb. 1769, XIX w.

Geolokalizacja: 53.770732,14.954426

Pałac w Buku (niem. Böck, gmina Przybiernów)

Wieś

Pierwsza historyczna wzmianka o miejscowości pochodzi z 1225 roku i dotyczy rycerza Mikołaja z Buku. W XIII i XIV wieku wieś należała do rodziny von Plötzów (która w XIII wieku zbudowała gród i zamek).

Pod koniec XIV wieku wieś należała do rodziny von Flemmingów, którzy zbudowali inny zamek w północno-zachodniej części. Wieś stała się siedzibą rodową von Flemmingów. Na początku XVI wieku właścicielem majątku był Henryk von Flemming. W połowie XVI wieku Buk należał do Kaspra von Flemminga. Po jego śmierci majątek przeszedł w posiadanie syna Ryszarda von Flemminga (drugi syn Henryk odziedziczył majątek w Świerznie). W 1592 roku właścicielem wsi był Kasper von Flemming. W 1643 roku majątek odziedziczył Ryszard von Flemming, który powiększył dobra o wsie Łęgno, Kłodzino i Leszczno. Kolejnym właścicielem był jego syn Adrian Henryk von Flemming. W 1689 roku po śmierci Adriana, majątek przypadł jego dwóm synom: Edwardowi Bogusławowi i Kasprowi Zygmuntowi von Flemmingom. Kasper Zygmunt zmarł w 1758 roku. Od 1770 roku Buk był własnością Juliusza Fryderyka Wilhelma von Flemminga z Maciejewa. Po jego śmierci w 1837 roku właścicielem majątku był syn Thamm Wedig Ernst Franciszek Wilhelm von Flemming. W latach 1851-1863 majątkiem zarządzał jego bratanek Thamm Wilhelm Juliusz Albert von Flemming, który na starość osiadł w Wiesbaden. W 1884 roku majątek obejmował 741,35 ha ziemi. W latach 1896-1939 właścicielem majątku liczącego 661 ha ziemi został syn Wilhelma Juliusza Alberta. W 1901 roku w testamencie związał on w jeden klucz majątki w Buku, Benicach, Krzemyku, Pęplewie i Gunicach.

Po II wojnie światowej do lat 70. XX wieku dawny majątek był użytkowany przez PGR.

Dwór

We wsi znajduje się renesansowy pałac o powierzchni 758,6 m2 otoczony fosą, zbudowany w latach 1592-1611 na bazie dawnego zamku von Flemmingów. W tym czasie założono renesansowy ogród. W 1759 roku dwór został przebudowany, a park dworski przekształcony w stylu francuskim. W połowie XIX wieku dwór został ponownie przebudowany. Jest to dwukondygnacyjna rezydencja z oknami ujętymi opaskami, z herbem von Flemmingów nad wejściem. założona na rzucie prostokąta, kryta mansardowym dachem z naczółkami. Z historycznego wyposażenia wnętrz zachował się m.in. kominek.

Po II wojnie światowej dwór był siedzibą PGR, przedszkola, świetlicy i sklepu. Od 1990 roku budynek należy do Książnicy Pomorskiej im. Stanisława Staszica w Szczecinie. Obecnie obiekt jest po kompleksowej modernizacji.

W sąsiedztwie znajduje się park dworski o powierzchni 9 ha, założony w stylu angielskim z okazami dębów szypułkowych, buków pospolitych, lip drobnolistnych, olszy czarnej, klonów jaworów, kasztanowców zwyczajnych, grabów pospolitych i świerków pospolitych.

Obiekt dostępny z zewnątrz.

Przypisy

  1. Wojewódzki rejestr zabytków, w: Biuletyn Informacji Publicznej Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Szczecinie [online] [Przeglądany 10.08.2013] Dostępny w: http://wkz.bip.alfatv.pl/strony/menu/9.dhtml

Bibliografia

  • Karty ewidencyjne zabytków architektury i budownictwa - Archiwum Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Szczecinie

Zobacz też



Logo pomeranica.jpg
Autor opracowania: Maciej Burdzy