Powiat sławieński

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Powiat sławieński
Siedziba władz Sławno
Liczba gmin 6: 2 miejskie; 4 wiejskie
Strona internetowa powiatu.

Powiat sławieński leży w północno-wschodniej części województwa zachodniopomorskiego, obejmuje swoimi granicami odcinek 44 kilometrów wybrzeża Bałtyku. Przez powiat przebiega międzynarodowa droga E-28 Berlin – Kaliningrad, droga krajowa nr 6 oraz linia kolejowa łącząca Szczecin z Gdańskiem. W skład Powiatu Sławieńskiego wchodzi sześć gmin: gmina miejska Sławno, gmina miejska Darłowo oraz gminy wiejskie: Sławno, Darłowo, Postomino i Malechowo. Powiat leży na pograniczu województw zachodniopomorskiego i pomorskiego, pomiędzy powiatami koszalińskim i słupskim. Koszalin i Słupsk, dawne miasta wojewódzkie, są głównymi ośrodkami miejskimi regionu Pomorza Środkowego[1].

Geografia

Położenie

Powiat sławieński zajmuje powierzchnię 104 326 ha, leży w bezpośrednim sąsiedztwie Morza Bałtyckiego (które wyznacza jego północna granica o długości 44 kilometrów), w północno-wschodniej części województwa zachodniopomorskiego. Od zachodu graniczy z powiatem koszalińskim, natomiast od wschodu i południa z powiatem słupskim. Pod względem geograficznym, teren powiatu leży w obrębie Wysoczyzny Sławieńskiej, która jest częścią Równiny Słupskiej. Na Równinie Sławieńskiej dominuje krajobraz nizinny, ukształtowany przez zlodowacenie bałtyckie, dzięki czemu występują tu równiny, krajobraz wybrzeża morskiego, lasy oraz krajobraz wiejski[2].

Klimat

W powiecie sławieńskim dominuje klimat morski. Cechuje go występowanie bryz, cieplejszych zim i chłodniejszych jesieni. Sąsiedztwo Bałtyku przyczynia się do lokalnego zróżnicowania poszczególnych czynników meteorologicznych, które zmieniają się podczas wiatrów o dużych prędkościach i przemieszczaniu się układów niżowych. Im dalej od morza i w kierunku wschodnim tym wyższe temperatury latem i niższe zimą, oraz znaczne amplitudy temperatur w ciągu dnia i dłuższe zimy z zalegającą pokrywą śnieżną. Przy pasie nadmorskim obserwuje się wyraźny wzrost częstości występowania zjawisk niekorzystnych, takich jak duże dobowe sumy opadów czy burze. Według danych z automatycznej stacji meteorologicznej w Resku teren powiatu charakteryzują chłodne i wilgotne lata oraz łagodne zimy. Średnia temperatura roku wynosi 7,5 °C, natomiast średnia temperatura lipca i stycznia odpowiednio 17 i – 1,5 °C. Na terenie powiatu dominują wiatry zachodnie i północno zachodnie. Przeciętna wietrzność wynosi 5,3 m/s. Roczne sumy opadów kształtują się na poziomie 710 mm, okres wegetacyjny trwa ok. 220 dni.

Obiekty fizjograficzne

Główną rzeką powiatu sławieńskiego, stanowiącą dorzecze I rzędu, jest Wieprza. Najważniejszymi dopływami prawobrzeżnymi, uchodzącymi do Wieprzy są: Ściegnica, Bystrzenica, Pokrzywna, Moszczeniczka, a lewobrzeżnymi: Grabowa, Studnica, Reknica, Moszczenica, Broczynka Doszenica i Bożanka. Ponadto na terenie powiatu występują mniejsze rzeki i strumienie, a także jeziora, z których jako znaczące należy wymienić jeziora Bukowo, Kopań i Wicko. Bukowo - jest jeziorem przybrzeżnym. Jego powierzchnia wynosi 1747,2 długość 9 km, a szerokość od 3 do 4.km. Głębokość jeziora nie przekracza 3 metrów. Kopań jest jeziorem przymorskim, kryptodepresyjnym, oddzielonym od morza wąską mierzeją. Zajmuje powierzchnię 789,7 ha na długości 5,1 km, szerokości 2,2 km i głębokości do 3,3 m. Długość linii brzegowej jeziora wynosi 12,4 km. Wicko o powierzchni 1058,9 ha będące dawną zatoką morską, oddzielone jest od morza piaszczystymi mierzejami. Jezioro Wicko jest zasilane licznymi ciekami spływającymi ze zlewni użytkowanej w większości rolniczo, w tym rzeką Klasztorną i Świdnikiem. Zwierciadło wody położone jest na rzędnej 0,2 m n.p.m.

Jeziora, których powierzchnia przekracza 50 ha należą: Bobięcińskie Wielkie – 524,6 ha; Łętowskie – 402,0 ha; Kościelne – 72,5 ha; Studzieniczno – 64,2 ha; Skąpe – 64,1 ha; Obłęskie – 62,4 ha.

Przyroda

Na terenie powiatu sławieńskiego występuje wiele obszarów o wysokich walorach przyrodniczych. Są to siedliska naturalnych zbiorowisk roślinnych, cennych w skali regionalnej, reprezentowane przez:

  • roślinność szuwarowa i turzycowiskowa;
  • roślinność źródliskowa;
  • roślinność wodna;
  • roślinność synantropijna;
  • roślinność leśna i zaroślowa;
  • roślinność wilgotnych łąk i ziołorośli;
  • roślinność torfowiskowa i mszarna;
  • roślinność suchych muraw;
  • roślinność nadmorska.

Ponadto w powiecie znajdują się dość liczne torfowiska, siedliska boru wilgotnego i olsu, a także nadmorska flora wydmowa z chronionym mikołajkiem nadmorskim. Roślinność charakteryzuje się dużą różnorodnością gatunków, z których wiele objętych jest ochroną. W lasach występuje bogata fauna: dziki, jelenie, sarny, lisy, a także liczne ptactwo (orzeł bielik, orlik krzykliwy, bocian czarny). W jeziorach i stawach lasów występują różne gatunki ryb: węgorze, leszcze, szczupaki, okonie, liny i płocie.

Na terenie powiatu sławieńskiego utworzono również prawne formy ochrony przyrody, do których należą:

  • Obszary Natura 2000
    • Dolina Grabowej (kod obszaru PLH320003 ) - Dyrektywa Rady 92/43/EWG.
    • Dolina Wieprzy i Studnicy (Kod obszaru : PLH220038) - Dyrektywa Rady 92/43/EWG.
    • Przybrzeżne wody Bałtyku (kod obszaru PLB 990002) – Dyrektywa Rady 2009/147/WE.
    • Janiewickie Bagno (kod obszaru PLH320008) - Dyrektywa Rady 92/43/EWG.
    • Jezioro Bukowo (Kod obszaru : PLH320041) - Dyrektywy Rady 92/43/EWG.
    • Słowińskie Błota (kod obszaru PLH 3200300) - Dyrektywa Rady 92/43/EWG.
    • Przymorskie Błota (Kod obszaru : PLH220024) - Dyrektywy Rady 92/43/EWG.
  • Obszary chronionego krajobrazu:
  • Rezerwaty przyrody
    • Janiewickie Bagno – zajmuje powierzchnię 161, 46 ha. Znajduje się w gminie Sławno.
    • Sławieńskie Dęby - rezerwat leśny o powierzchni 34,31 ha, położony w gminie Sławno[3].
    • Słowińskie Błota - rezerwat torfowiskowy o powierzchni 192,55 ha. Znajduje się w gminie Darłowo.
    • Zaleskie Bagna - zajmuje powierzchnię 401,99 ha. Znajduje się na terenie gminy Postomino.
    • Sieciemińskie Rosiczki - obejmuje torfowisko o powierzchni 12,22 ha.
  • Korytarze ekologiczne
    • korytarz ekologiczny doliny Wieprzy i Grabowej na terenie gminy Darłowo. Posiada on rangę korytarza o znaczeniu krajowym (Liro 1995).

Na terenie gminy Malechowo można wyróżnić 4 lokalne korytarze ekologiczne

  • dolina rzeki Grabowej (korytarz o znaczeniu krajowym),
  • dolina rzeki Reknicy z kompleksami leśnymi we wschodniej części gminy,
  • dolina rzeki Bielawy oraz kompleksy leśne w południowo-zachodniej części gminy,
  • zwarte kompleksy leśne z doliną Zielenicy w południowo-wschodniej części gminy
  • korytarz ekologiczny Dolina Rzeki Wieprzy (o znaczeniu krajowym, ponadlokalnym).

W obszarze gminy Sławno i miasto Sławno rolę korytarzy ekologicznych pełnią wszystkie rzeki i ich doliny. Różne typy korytarzy służą różnym grupom zwierząt do przemieszczania się po całym obszarze w poszukiwaniu odpowiednich siedlisk i nowych terenów. Dolina Wieprzy wraz z dolinami dwóch jej dopływów Rakówka (Reknica – lewobrzeżny) i Wrześniczka (prawobrzeżny) są wymienione jako korytarze ekologiczne. Przez południową część gminy przepływa rzeka Grabowa na krótkim, około trzykilometrowym odcinku – również posiada status lokalnego korytarza ekologicznego. Dolina Wieprzy jest jedynym korytarzem o randze krajowej.

  • Użytki ekologiczne:

na terenie powiatu istnieją liczne użytki ekologiczne. Wiele z nich jest obszarami bardzo cennymi, stanowiącymi ważny element ochrony, również jako stanowiska dla roślinności i zwierząt.

  • Pomniki przyrody: na terenie powiatu sławieńskiego znajdują się pomniki przyrody ożywionej (drzewa, grupy drzew – 155 szt.) i nieożywionej (głazy narzutowe). Ich szczegółowy wykaz znajduje się w dokumentacjach poszczególnych gmin.

Historia

Początki powiatu sławieńskiego wiążą się z tworzeniem organizacji państwowej na Pomorzu sławieńsko-słupskim. W XI wieku kształtowała się ona w oparciu o ośrodki władzy terytorialnej pod rządami miejscowych władców. Podstawą samodzielnego księstwa sławieńskiego stały się ziemie, które podporządkował sobie pierwszy znany książę sławieński - Racibor. Księstwo sławieńskie już w XII wieku dzieliło się na dwie kasztelanie sławieńską i słupską. W grodzie sławieńskim urzędował kasztelan, sprawując w imieniu księcia władzę sądowniczą, wojskową i administracyjną. W początkach XIII wieku obszar dzisiejszego Sławna podlegał zwierzchnictwu duńskiemu, potem wszedł w skład księstwa uznamsko-szczecińskiego, a następnie księstwa gdańskiego i rugijskiego. W 1317 roku Sławno znalazło się we władaniu Brandenburgii, w imieniu której rządzili możni z rodu Święców. Oni to w 1317 roku lokowali na prawie lubeckim Nowe Sławno.

W XV wieku Sławno było jednym z 35 miast bezpośrednich, mających prawo wysyłania swoich reprezentantów na sejmy krajowe. Po zakończeniu wojny trzydziestoletniej w 1648 roku zmieniła się struktura terytorialnej władzy politycznej i administracyjnej. Przejściowo, połączone zarządy domen (okręgów) stały się zalążkiem większego organizmu administracji terytorialnej - zwanego dystryktem, na czele którego stał urzędnik zwany starostą. Na początku XVII wieku ujmowano w jeden rozległy dystrykt domenę darłowską i słupską. W dalszej kolejności zlikwidowano podział na dystrykty. W efekcie wyłoniła się mniejsza „dzielnica sławieńsko-darłowska”.

Podział na powiaty pojawił się w końcu XVII wieku, jednakże dopiero reforma z 1724 roku wprowadziła połączony powiat sławieńsko-polanowski obejmujący Darłowo, Sławno, Polanów i Sianów. Starosta - landrat stał się, na mocy decyzji króla pruskiego, urzędującym przedstawicielem władzy państwowej. W kwietniu 1815 roku wprowadzono nowy podział terytorialno-administracyjny państwa pruskiego. Utworzono prowincje (w liczbie 10), rejencje (w liczbie 25) i powiaty. W skład prowincji pomorskiej wchodziła rejencja koszalińska, na której obszarze znalazł się powiat sławieński. Powierzchnia powiatu wynosiła wówczas 1584 km2. Liczba gmin w powiecie wzrosła do 166. Powiatowym organem samorządu terytorialnego pozostawał sejmik powiatowy, gromadzący wyłącznie stan pierwszy, czyli szlachtę mającą w powiecie swoje rodowe majątki. System rejencji przetrwał do czasu II wojny światowej. Powiat sławieński do 1945 roku należał do rejencji koszalińskiej, w jego skład wchodziły 4 miasta (Darłowo, Sławno, Polanów, Sianów), 9 gmin wiejskich i 176 gromad. Sianów pozostał w granicach powiatu sławieńskiego do lipca 1945 roku.

W wyniku II Wojny Światowej dawny powiat sławieński znalazł się w granicach Polski, na obszarze tzw. Ziem Odzyskanych, które Uchwałą Rady Ministrów z 14 marca 1945 roku podzielone zostało na 4 okręgi. I-Śląsk Opolski, II-Dolny Śląsk, III-Pomorze Zachodnie, IV-Warmia i Mazury. W okręgu zachodniopomorskim wyznaczono obwód sławieński. Kolejny podział administracyjny Ziem Zachodnich i Północnych został dokonany uchwałą Rady Ministrów z 7 lipca 1945 roku, wtedy to obwód sławieński, słupski, miastecki i bytowski włączono do województwa gdańskiego. Taki podział istniał do 1946 roku. Rozporządzeniem Rady Ministrów z 29 maja 1946 roku w sprawie tymczasowego podziału administracyjnego Ziem Odzyskanych w miejsce okręgów i obwodów powołano województwa i powiaty. Zgodnie z tym rozporządzeniem powiat sławieński ponownie włączono do województwa szczecińskiego. Później powiat ten wielokrotnie zmieniał swoje granice i podległość administracyjną.

W 1950 roku zgodnie z ustawą o podziale administracyjnym państwa, w wyniku której utworzono województwo koszalińskie, powiat sławieński znalazł się w granicach województwa koszalińskiego[4]. Zasadnicze zmiany w podziale administracyjnym powiatu sławieńskiego nastąpiły z chwilą likwidacji gromad i powołania gmin. Zostało to dokonane Uchwałą Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 9 grudnia 1972 roku. W dniu 28 maja 1975 roku Sejm uchwalił ustawę o dwustopniowym podziale administracyjnym państwa i powołaniu nowych województw. Zgodnie z tą ustawą powołano województwo słupskie. Powiat sławieński leżący między Słupskiem a Koszalinem został podzielony wtedy między województwo słupskie i koszalińskie. Powiat sławieński, w jego dzisiejszym kształcie, powstał na mocy ustawy z dnia 24 lipca 1998 o wprowadzeniu podziału terytorialnego państwa na gminy, powiaty i województwa. Powiat integruje na nowo gminy pogranicza nie istniejących już województw koszalińskiego i słupskiego[5].

Samorząd

Powiat Sławieński stanowi lokalną wspólnotę samorządową tworzoną przez mieszkańców Powiatu oraz terytorium obejmujące:

  • miasta: Darłowo i Sławno,
  • gminy: Darłowo, Malechowo, Postomino i Sławno.

Siedzibą władz Powiatu Sławieńskiego i Starostwa Powiatowego jest miasto Sławno. Powiat ma osobowość prawną, wykonuje określone ustawami zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Organami Powiatu są: Rada oraz Zarząd; działalność organów Powiatu jest jawna.

Rada Powiatu jest organem stanowiącym i kontrolnym Powiatu. Kadencja Rady trwa 4 lata, licząc od dnia wyborów, radni są wybierani w wyborach bezpośrednich, liczbę radnych określa ustawa. Rada obraduje na sesjach, podejmując uchwały. Rada powołuje nastepujące komisje:

  • Komisja Rewizyjna
  • Komisja Gospodarcza
  • Komisja Zdrowia i Spraw Społecznych
  • Komisja Edukacji, Kultury i Promocji Powiatu

Zarząd Powiatu wykonuje uchwały Rady i zadania określone przepisami prawa, jest organem wykonawczym Powiatu. Do zadań Zarządu należy w szczególności przygotowywanie projektów uchwał Rady, wykonywanie uchwał, gospodarowanie mieniem Powiatu, wykonywanie budżetu Powiatu, zatrudnianie i zwalnianie kierowników jednostek organizacyjnych Powiatu. W skład Zarządu wchodzą: Starosta jako jego przewodniczący, Wicestarosta, oraz trzech pozostałych członków Zarządu[6].

Jednostką pomocniczą, którą powołuje się w celu wykonywania poleceń zarządu powiatu i przewodniczącego zarządu oraz uchwał rady powiatu jest starostwo powiatowe będące urzędem i siedzibą starosty oraz władz administracyjnych powiatu.

Gospodarka i infrastruktura

Około 57 % powierzchni powiatu zajmują użytki rolne, łącznie 59 293 ha. Gleby zaliczane są do gleb polodowcowych, przeważają gleby bielicowe i brunatne. Większość terenu stanowią grunty IV klasy bonitacyjnej. Powiat sławieński można zaliczyć do obszarów, gdzie struktura użytków rolnych oraz położenie geograficzne sprzyja uzyskiwaniu wysokich jakości plonów. Główną formą własności są indywidualne gospodarstwa rolne oraz spółki i przedsiębiorstwa rolne. Wiele gospodarstw zajmuje się produkcją rolniczą w celu zaspokojenia potrzeb własnych. Procentowo największą powierzchnię zajmują gospodarstwa małe od 1 do 10 ha ok. 70 %. Przeważającą dziedziną chowu jest hodowla trzody chlewnej, następnie bydła, owiec i koni. Wśród upraw przeważa uprawa zbóż, drugie miejsce zajmuje uprawa roślin przemysłowych (głównie rzepaku). Z roślin okopowych największą powierzchnię uprawy zajmują ziemniaki i buraki pastewne. Na terenie powiatu sławieńskiego istnieje wiele gospodarstw agroturystycznych. Ponadto działają 3 stowarzyszenia agroturystyczne, skupiające gospodarstwa agroturystyczne i właścicieli kwater. Są to: Stowarzyszenie Agroturystyczne Ziemi Darłowskiej "Zagroda", Bałtyckie Stowarzyszenie Agroturystyczne oraz Stowarzyszenie Agroturystyczne "Strzecha". W gospodarce powiatu duże znaczenie, poza rolnictwem, odgrywają: turystyka, działalność usługowa, połowy i przetwórstwo ryb.

Sieć drogowa powiatu jest dobrze rozwinięta, obsługująca wszystkie jednostki osadnicze. Drogi występujące na terenie powiatu:

  • krajowe
    • nr 6: Szczecin – Gdańsk (przez Malechowo i Sławno). Jest częścią międzynarodowej drogi E- 28 Berlin-Królewiec.
    • nr 37: Darłowo – Karwice, trasa ta łączy port w Darłowie i jego nadmorską dzielnicę – Darłówko z centrum miasta, a dalej z drogą Krajową DK6.
  • wojewódzkie
    • nr 203: Koszalin – Darłowo – Postomino – Ustka,
    • nr 205: Darłowo – Sławno – Polanów – Bobolice,
    • nr 208: Barcino – Kępice – Polanów,
    • nr 209: Sławno – Korzybie – Bytów

pozostałe to drogi gminne i powiatowe.

Ponadto przez teren powiatu przebiega linia kolejowa łącząca Szczecin z Gdańskiem.

Według danych Zarządu Dróg Powiatowych łączna długość dróg powiatowych na koniec 2010 roku wynosiła 353,8 km, natomiast gminnych 428,3 km.

Transport morski jest realizowany w porcie Darłowo, gdzie mogą zawijać statki o nośności do 1000 BRT, długości całkowitej nie przekraczającej 75 m i zanurzeniu do 4 m. Znajduje się tu także przejście graniczne. Z „Pasażerskiego Terminalu Odpraw Granicznych” darłowskiego portu można odbywać rejsy do Nexo na Bornholmie[7].

Kultura

Placówki kulturalne Powiatu Sławieńskiego:

Oświata

Powiat Sławieński jest organem prowadzącym dla 6 oświatowych placówek publicznych, 2 placówek opiekuńczo – wychowawczych i poradni psychologiczno – pedagogicznej. Część szkół to kompleks placówek oświatowych jak:

  • Ośrodek Szkolno-Wychowawczy im. Marii Grzegorzewskiej dla Dzieci i Młodzieży Niepełnosprawnej w Sławnie, który składa się z:
    • Przedszkola
    • Szkoły Podstawowej
    • Gimnazjum Specjalnego
    • Zasadniczej Szkoły Zawodowej Specjalnej
    • Technikum Zawodowego Specjalnego
  • Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy w Podgórkach:
    • Szkoła Podstawowa Specjalna
    • Gimnazjum Specjalne
  • Zespół Szkół Specjalnych przy Pogotowiu Opiekuńczym w Sławnie:
    • Szkoła Podstawowa Specjalna
    • Gimnazjum Specjalne
  • Zespół Szkół Morskich w Darłowie:
    • Zasadnicza Szkoła Zawodowa,
    • I Liceum Profilowane
    • Technikum Morskie
    • Technikum Zawodowe
    • Technikum Uzupełniające
    • Policealna Szkoła Morska
    • Policealna Szkoła Zawodowa
    • Uzupełniające Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych
  • Zespół Szkół Zawodowych w Sławnie:
    • Technikum Zawodowe dla Dorosłych
    • Zasadnicza Szkoła Zawodowa
    • Uzupełniające Liceum Ogólnokształcące
    • Technikum Uzupełniające dla Dorosłych
  • Zespół Szkół Agrotechnicznych w Sławnie:
    • Technikum Inżynierii Środowiska i Melioracji
    • Technikum Rolnicze
    • Technikum Ekonomiczne
    • Technikum Agrobiznesu
    • Liceum Profilowane
    • Zasadnicza Szkoła Zawodowa
    • Technikum Uzupełniające
    • Technikum żywienia i Gospodarstwa Domowego
    • Policealna Szkoła Zawodowa
    • Technikum Informatyczne.

Kościoły i związki wyznaniowe

W Powiecie Sławieńskim dominuje kościół chrześcijański, głownie wyznania rzymskokatolickiego, zorganizowany wg schematu:

Na Ziemi Sławieńskiej swoją działalność prowadzi także Polski Kościół Katolicki w Bukowie Morskim oraz Kościół Greko-Katolicki w Bukowie Polanowskim, Sławnie i Sulechówku.

Sport

Głównymi organizatorami życia sportowego w powiecie są Ośrodek Sportu i Rekreacji w Sławnie oraz Ośrodek Sportu i Rekreacji w Darłowie. W 2008 roku w ewidencji starosty sławieńskiego zarejestrowanych było 51 stowarzyszeń kultury fizycznej działających w powiecie uprawiających różne dyscypliny sportu: piłka nożna, siatkówka, koszykówka, tenis stołowy, lekkoatletyka, boks, zapasy, badminton, żeglarstwo, kolarstwo, biegi młodzieżowe, warcaby i in. W powiecie sławieńskim, obok sportu wyczynowego organizowane są w miastach i gminach imprezy dla amatorów, rozgrywki tzw. ligii amatorów w siatkówce, piłce nożnej, koszykówce i tenisie stołowym i lekkoatletyce. w 2008 roku w Sławnie została otwarta nowoczesna i wielofunkcyjna hala sportowa oraz nowoczesny stadion im. Zbigniewa Galka w Postominie z 6- torową bieżnią i pełnowymiarowym boiskiem.[9]

Turystyka

Logoslawno'.jpg

Teren Powiatu Sławieńskiego jest bardzo zróżnicowany geograficznie. Krajobraz nadmorski przeplata się z pasem równin, obszarami leśnymi oraz krajobrazem wiejskim - łąkami, polami i pastwiskami. Na terenie powiatu znajdują się jeziora oraz dwie rzeki: Wieprza i Grabowa, które w Darłowie łączą się w jedną i wpadają do Bałtyku. W związku z nadmorskim położeniem dosyć dobrze rozwinięta jest baza turystyczna. Do najbardziej znanych miejscowości turystycznych należą: Darłówko (część turystyczna Darłowa), Jarosławiec (w gminie Postomino) oraz Dąbki (w gminie wiejskiej Darłowo). Wiele ośrodków wypoczynkowych, hoteli, pensjonatów, campingów z rozbudowaną infrastrukturą o coraz wyższym standardzie sprzyja rozwojowi turystyki. Bliskość morza oraz znaczna ilość innych akwenów sprzyja uprawianiu sportów wodnych, m.in. żeglarstwa, kajakarstwa czy windsurfingu. W części Powiatu Sławieńskiego, położonej na wschód od Darłowa i na północ od drogi krajowej nr 6 Szczecin - Gdańsk, zachowało się wiele zabytkowych budynków (liczących 150 czy nawet 200 lat), o charakterystycznej ryglowej konstrukcji, stąd ten rejon bywa często nazywany "krainą w kratkę". Na terenie powiatu na uwagę zasługują również zabytkowe gotyckie kościoły, z których najciekawsze znajdują się w Cisowie, Barzowicach, Łącku, Pieszczu, Sławsku, Starym Jarosławiu i Starym Krakowie.

Ciekawym obiektem w regionie jest także port morski zlokalizowany u ujścia rzeki Wieprzy do Morza Bałtyckiego w Darłowie. Oprócz tego, że ma on ogromne znaczenie gospodarcze, sprzyja rozwojowi żeglarstwa morskiego, rybołówstwa oraz handlu, przyczynia się do rozwoju turystyki morskiej, głównie poprzez rejsy statkiem z Darłowa na duńską wyspę Bornholm. Poza Darłowem również w Jarosławcu i w Dąbkach dynamicznie rozwija się gospodarka morska. Ważnym elementem środowiska przyrodniczego, wpływającym na ruch turystyczny jest specyficzny mikroklimat wytworzony przez aerozol morski, który w wyniku naturalnych zjawisk przyrodniczych, występuje na terenie powiatu, a zwłaszcza w jego nadmorskiej części w wielkiej obfitości. Aerozol ten posiada właściwości lecznicze w terapii schorzeń dróg oddechowych, co sprzyja działalności uzdrowiskowej. Czyste powietrze i woda oraz liczne szlaki turystyczne i bogata sieć ścieżek leśnych zachęca do rowerowych i pieszych wędrówek. Istotnym jest również fakt, iż gmina Postomino zaliczana jest do zielonych "płuc Polski"[10].

Turystyczne szlaki piesze:

  • Szlak nadmorski - czerwony - (w obrębie powiatu odcinek 49 km): Dąbkowice, Dąbki, Bobolin, Żukowo Morskie, Darłowo, Jarosławiec, Maszewo, Łącko, Korlino
  • Szlak rezerwatów - niebieski - Darłowo, Darłówko, Sławno, Krąg, Polanów.
  • Szlak zielony - Korzybie, Łętowo, Gwiazdówko, Sławno, Sławsko, Staniewice, Wieprzyn, Pieszcz, Możdżanowo, Golęcino, Duninowo, Ustka.

Szlaki rowerowe:

  • Międzynarodowy nadmorski szlak rowerowy R 10 - Korlino, Naćmierz, Rusinowo, Barzowice, Drozdowo, Palczewice, Darłowo.
  • Wzniesienia Barzowickie, szlak zielony - Palczewice, Barzowice, Naćmierz, Jezierzany.
  • Równina Sławieńska, szlak żółty - Postomino, Staniewice, Gać.
  • Dolina Wieprzy, szlak czerwony - Sławno, Sławsko, Staniewice[11].

Demografia

Powiat sławieński tworzy sześć jednostek administracyjnych: Sławno, gmina Sławno, Darłowo, gmina Darłowo, gmina Malechowo i gmina Postomino. Siedzibą powiatu jest czternastotysięczne miasto Sławno. W powiecie jest 101 sołectw oraz 157 miejscowości. Powiat zamieszkuje 57 727 osób, natomiast wskaźnik zaludnienia wynosi 55,5 osób/km2

Ludność powiatu sławieńskiego (Dane : GUS 31 grudnia 2009).

lp gmina, miasto ludność ogółem mężczyźni kobiety
1. Miasto Darłowo 14021 6782 7239
2. Miasto Sławno 13108 6199 6909
3. Gmina Sławno 8885 4 473 4412
4. Gmina Darłowo 7677 3830 3847
5. Gmina Postomino 7024 3488 3 536
6. Gmina Malechowo 6583 3279 3304
razem powiat sławieński 57298 28051 29247

Służba zdrowia

Podział placówek podstawowej opieki zdrowotnej na gminy

Nazwa poradnii Miasto Darłowo Gmina Malechowo Gmina Postomino Miasto Sławno
Podstawowa opieka zdrowotna 5 4 3 6
Poradnia chirurgii ogólnej 1 1 0 1
Poradnia ch. ortopedycznej 1 0 0 1
Poradnia dermatologiczna 2 0 0 2
Poradnia gin.- położnicza 2 1 2 2
Poradnia gruźlicy i chorób płuc 0 0 0 1
Poradnia kardiologiczna 1 0 0 1
Poradnia neurologiczna 1 1 0 2
Poradnia okulistyczna 1 0 1 2
Poradnia otolaryngologiczna 1 0 1 2
Poradnia preluksacyjna 0 0 0 2
Poradnia reumatologiczna 0 0 0 1
Poradnia urologiczna 0 0 0 1
Poradnia rehabilitacyjna 1 0 1 0
Fizjoterapeutyczne zabiegi 1 1 3 1
Poradnia psychologiczna 1 0 0 1
Poradnia zdrowia psychicznego 1 0 0 2
Poradnia terapii uzależnień 1 0 0 1
Leczenie stomatologiczne 6 1 1 4
Ortodoncja 1 0 0 0

Lecznictwo szpitalne realizowane jest w:

  • Szpitalu Powiatowym w Sławnie w 9 oddziałach (reumatologii, chorób wewnętrznych, ginekologii, położnictwa, neonatologii, pediatrii, chirurgii ogólnej, ortopedii i Intensywnej Opieki Medycznej)
  • Ratownictwo medyczne zorganizowane jest w formie Pogotowia Ratunkowego. Zadania są realizowane przez trzy zespoły wyjazdowe: w Sławnie, Darłowie oraz specjalistyczny obejmujący teren powiatu stacjonujący w Sławnie.

Herb

Herb powiatu sławieńskiego przedstawia: w polu czerwonym srebrny rybogryf ze złotym dziobem i szponami, z szahownicą błękitno-złotą w szponach[12].

Symbolika herbu: Rybogryf nawiązuje do herbu średniowiecznego rodu Święców, do których należały oba miasta Sławno i Darłowo, leżące na obszarze powiatu. Rybogryf nawiązuje do historycznej przeszłości regionu. Błękitno-złota szachownica wywodzi się z herbu Sławna, w herbie powiatu wskazuje na stołeczne miasto Sławno[13].

Miasta i gminy

W skład powiatu wchodzą:

  • gminy miejskie

Darłowo; Sławno

  • gminy wiejskie

Sławno; Darłowo; Postomino; Malechowo

Przypisy

  1. Informacje o powiecie. W: Starostwo Powiatowe w Sławnie [online]. [Przeglądany 6 września 2013].
  2. Program ochrony środowiska dla Powiatu Sławieńskiego na lata 2011 -2014 z perspektywą do 2018 r., Szczecin 2011, s. 8-9. Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr XVII/IV/72/11 Rady Powiatu w Sławnie, z dn. 25 listopada 2011 r.
  3. Przyroda Pomorza Zachodniego. Ryszard Borówka [i in.] ; Szczecin : Oficyna "In Plus", 2002, s. 394. ISBN 83-910827-8-4
  4. Podział administracyjny Ziemi Sławieńskiej w latach 1945-2000. W: Żurawski, Stefan . Powiat i Ziemia Sławieńska w latach 1945-2008 : zarys dziejów. Sławno : Starostwo Powiatowe, 2009, s. 7-15.
  5. Strategia Rozwoju Powiatu Sławieńskiego do roku 2015, Sławno 2002, s. 16-17. Załącznik do Uchwały Nr XXX/252/2002 Rady Powiatu w Sławnie z dnia 27 czerwca 2002 r.
  6. Statut Powiatu Sławieńskiego. Załącznik do uchwały Nr IV/10/98 Rady Powiatu w Sławnie z dnia 29 grudnia 1998 r. w sprawie ustalenia Statutu Powiatu Sławieńskiego. "Dziennik Urzędowy Województwa Zachodniopomorskiego" 1999, nr 6, poz. 65; 2001, nr 30, poz. 674; 2002, nr 43, poz. 912; 2003, nr 37, poz. 577; 2007, nr 46, poz. 683; 2009, nr 63, poz. 1711 i 1712; 2010, nr 121, poz. 2322.
  7. Program ochrony środowiska dla powiatu sławieńskiego, dz. cyt., s. 10-14.
  8. Schematyzm Diecezji Koszalińsko-Kołobrzeskiej 2004. Red. Krzysztof Zadarko. Koszalin : Kuria Biskupia Koszalińsko-Kołobrzeska, 2004. ISBN 83-904078-2-5
  9. Sport. W: Żurawski, Stefan. Powiat i Ziemia Sławieńska w latach 1945-2008 : zarys dziejów. Sławno : Starostwo Powiatowe, 2009, s. 203-214.
  10. Plan rozwoju lokalnego dla jednostek podległych Powiatowi Sławieńskiemu na lata 2007-2013: Opracowano na podstawie Uchwały Nr VI/III/43/07 Rady Powiatu w Sławnie z dnia 27.02.2007 r. oraz Uchwały Nr XIV/41/07 Zarządu Powiatu w Sławnie z dnia 20.03.2007 r., Sławno 2007, s. 15-17.
  11. Powiat sławieński : turystyka aktywna : przewodnik Kreis von Sławno : Aktive Touristik : Reiseführer . Tuchola: P.H.U. [Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe] "JUR-MANN" Jerzy Hoffmann, [2009].
  12. Uchwała nr XXIV/181/2001 Rady Powiatu w Sławnie z dnia 30 sierpnia 2001 roku w sprawie ustanowienia herbu i flagi oraz pieczęci Powiatu Sławieńskiego
  13. Gut, Agnieszka. Powiat Sławieński. W: Dziesięć lat województwa zachodniopomorskiego (1999-2008) : wybrane problemy : praca zbiorowa. Pod red. Lucjana Bąbolewskiego i Kazimierza Kozłowskiego. Szczecin : Książnica Pomorska im. S. Staszica : przy współpr. Urzędu Statystycznego, 2010, s. 323. ISBN 978-83-87879-82-2 (KP)


Bibliografia

  • Gut, Agnieszka. Powiat Sławieński. W: Dziesięć lat województwa zachodniopomorskiego (1999-2008) : wybrane problemy : praca zbiorowa. Pod red. Lucjana Bąbolewskiego i Kazimierza Kozłowskiego. Szczecin : Książnica Pomorska im. S. Staszica : przy współpr. Urzędu Statystycznego, 2010. ISBN 978-83-87879-82-2 (KP)
  • Plan rozwoju lokalnego dla jednostek podległych Powiatowi Sławieńskiemu na lata 2007-2013: Opracowano na podstawie Uchwały Nr VI/III/43/07 Rady Powiatu w Sławnie z dnia 27.02.2007 r. oraz Uchwały Nr XIV/41/07 Zarządu Powiatu w Sławnie z dnia 20.03.2007 r., Sławno 2007.
  • Podział administracyjny Ziemi Sławieńskiej w latach 1945-2000. W: Żurawski, Stefan . Powiat i Ziemia Sławieńska w latach 1945-2008 : zarys dziejów. Sławno : Starostwo Powiatowe, 2009.
  • Powiat sławieński : turystyka aktywna : przewodnik = Kreis von Sławno : Aktive Touristik : Reiseführer . Tuchola : P.H.U. [Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe] "JUR-MANN" Jerzy Hoffmann, [2009].
  • Program ochrony środowiska dla Powiatu Sławieńskiego na lata 2011 -2014 z perspektywą do 2018 r., Szczecin 2011. Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr XVII/IV/72/11 Rady Powiatu w Sławnie, z dn. 25 listopada 2011 r.
  • Przyroda Pomorza Zachodniego. Ryszard Borówka [i in.] ; Szczecin : Oficyna "In Plus", 2002. ISBN 83-910827-8-4
  • Schematyzm Diecezji Koszalińsko-Kołobrzeskiej 2004. Red. Krzysztof Zadarko. Koszalin : Kuria Biskupia Koszalińsko-Kołobrzeska, 2004. ISBN 83-904078-2-5
  • Sport. W: Żurawski, Stefan. Powiat i Ziemia Sławieńska w latach 1945-2008 : zarys dziejów. Sławno : Starostwo Powiatowe, 2009.
  • Statut Powiatu Sławieńskiego. Załącznik do uchwały Nr IV/10/98 Rady Powiatu w Sławnie z dnia 29 grudnia 1998 r. w sprawie ustalenia Statutu Powiatu Sławieńskiego. "Dziennik Urzędowy Województwa Zachodniopomorskiego" 1999, nr 6, poz. 65; 2001, nr 30, poz. 674; 2002, nr 43, poz. 912; 2003, nr 37, poz. 577; 2007, nr 46, poz. 683; 2009, nr 63, poz. 1711 i 1712; 2010, nr 121, poz. 2322.
  • Strategia Rozwoju Powiatu Sławieńskiego do roku 2015, Sławno 2002. Załącznik do Uchwały Nr XXX/252/2002 Rady Powiatu w Sławnie z dnia 27 czerwca 2002 r.
  • Uchwała nr XXIV/181/2001 Rady Powiatu w Sławnie z dnia 30 sierpnia 2001 roku w sprawie ustanowienia herbu i flagi oraz pieczęci Powiatu Sławieńskiego

Linki zewnętrze




Logo pomeranica.jpg
Autor opracowania: Magdalena Młynarczyk