Tancerka Antonia Mercé zw. La Argentina

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania


Tancerka Antonia Mercé zw. La Argentina
Tancerka Antonia Mercé zw. La Argentina
Fot. Grzegorz Solecki, Arkadiusz Piętak.
Autor Max Slevogt
Lokalizacja Muzeum Narodowe w Szczecinie
Data powstania 1926
Materiał olej, płótno;

100 x 80,5 cm

Wymiary {{{wymiary}}}


Tancerka Antonia Mercé zw. La Argentina autorstwa Maksa Slevogta (1868 Landshut – 1932 Neukastel), którego twórczość należy do najciekawszych zjawisk niemieckiego impresjonizmu, artysta wraz z Maksem Liebermannem i Lovisem Corinthem jest określany mianem „potrójnej gwiazdy impresjonizmu niemieckiego” (Dreigestirn des deutschen Impressionismus, Paul Cassirer). W zbiorach Muzeum Narodowego w Szczecinie.

Opis

Powstały w 1926 roku obraz ze szczecińskiej kolekcji, przedstawia uchwyconą w tańcu, ciemnowłosą kobietę z rękami na biodrach, okrytą szalem, ubraną w długą, zapewniającą jednak swobodę ruchów, pastelowo żółtą suknię w czerwono-zielony kwiatowy wzór. Poprzez swobodę gestu malarskiego, brawurowe operowanie plamą barwną, nadał przedstawieniu lekkości. Modelując postać refleksami światła, pozostawiając fakturowe ślady pędzla Slevogt stworzył sugestywne wyobrażenie hiszpańskiego tańca, a także dał wyraz nieskrywanej zmysłowości kobiety.

Autor

Znaczący i bogaty rozdział w dorobku artystycznym Maksa Slevogta stanowią dzieła związane z przeżyciem muzyki, która była ważnym źródłem inspiracji malarza. W 1902 roku powstał bodaj najsłynniejszy jego obraz "Aria szampańska" - tzw. "Biały d’Andrade", w którym artysta utrwalił występ pochodzącego z Portugalii śpiewaka w Theater des Westens w Charlottenburgu (Alte Nationalgalerie Staatliche Museen zu Berlin Preussischer Kulturbesitz).

Slevogt, ciekaw wszelkich przejawów życia współczesnego, zafascynowany światem dźwięku i ruchu – muzyki, teatru, opery, tańca tworzył nie tylko obrazy, rysunki i grafiki o tej tematyce, ale także zajmował się projektami scenografii oraz kostiumów do utworów scenicznych ("Wesołe kumoszki z Windsoru" Williama Szekspira w inscenizacji Maksa von Reinhardta, "Sąd Salomona" Pedra Calderóna de la Barki w inscenizacji Floriana Geyera dla Ottona Brahma). Wielokrotnie pracował dla teatrów operowych – Opery Unter den Linden w Berlinie oraz drezdeńskiej Staatsoper.

W 1920 roku w berlińskiej oficynie Paula Cassirera wydano "Czarodziejski flet. Rysunki na marginesach manuskryptu Mozarta" ("Die Zauberflöte. Randzeichnungen zu Mozarts Handschrift"), rok później u Fritza Gurlitta ukazało się bibliofilskie, zilustrowane przez Slevogta drzeworytami, wydanie libretta Lorenza da Ponte do "Don Giovanniego" Mozarta. Dobiegający sześćdziesiątego roku życia artysta zaprojektował dla Hermanna Muthesiusa do jego domu w Berlinie malowidło ścienne "Wesele Figara" (1927). Fascynacja malarza tańcem jest wyraźnie widoczna już we wczesnym jego dziele — słynnym "Tryptyku tańca" z 1895 r., na który składają się: "Tancerka w srebrze" (1895, Landesmuseum Mainz), "Tancerka w zieleni" (1895, obraz zaginiony), "Tancerka w złocie" (1897, Max Slevogt-Galerie, Villa Ludwigshöhe).

Malarz portretował także znakomite artystki epoki: pochodzącą z Filipin, Mariettę di Rigardo, goszczącą w Berlinie podczas europejskiego tournée japońską tancerkę Sadę Yakko, kilkukrotnie portretował Tillę Durieux, żonę Paula Cassirera, Annę Pawłową oraz Jeanne Rachel (Minette).

Antonia Mercé zw. La Argentina

Bohaterką szczecińskiego dzieła jest uchodząca za odnowicielkę baletu hiszpańskiego, tancerka i choreografka Antonia Mercé zw. La Argentina (1890 Buenos Aires – 1936 San Sebastian). Była córką baletmistrza madryckiego Teatro Real Manuela Mercé i Josefy Lugue także tancerki, urodziła się podczas baletowego tournée rodziców po Argentynie.

W wieku 9 lat debiutowała jako primabalerina w operze w Madrycie, w 1905 roku tańczyła z wielkim powodzeniem w tamtejszym Teatro Ateneo. W 1910 roku Paryż oglądał ją w operetkach na deskach Moulin Rouge oraz Olimpii, a później artystka odbyła tournée po Anglii, Belgii i Niemczech.

W czasie I wojny światowej, która zastała ją w Rosji, La Argentina w 1915 roku w Madrycie przygotowała choreografię do baletu "Czarodziejska miłość" ("El Amor Brujo") Manuela de Falli. Potem wyjechała do Ameryki Południowej, a następnie na zaproszenie kompozytora Enrique’a Granadosa tańczyła w Nowym Jorku w jego Goyescas. Do końca wojny przebywała w Meksyku, z którego w 1919 roku powróciła do Paryża. Współpracowała z Federikiem Garcią Lorcą, Maurice’em Ravelem, Isaakiem Albénizem. La Argentina cieszyła się ogromna sławą, w 1930 roku została odznaczona Krzyżem Legii Honorowej. W 1936 roku, na krótko przed swą śmiercią, tańczyła w paryskiej Operze Komicznej z okazji wykładu Paula Valéry’ego.

Bibliografia

  • D. Kacprzak, H. Szenklewska, Między przeżyciem muzyki a portretem scenicznym. „Tancerka Antonia Mercé zw. La Argentina” Maksa Slevogta w zbiorach Muzeum Narodowego w Szczecinie, w: Kamienie milowe. Materiały opracowane z okazjii obchodów Europejskich Dni Dziedzictwa 2011 w województwie zachodniopomorskim, red. A. Bartczak, M. Witek, Szczecin 2011, s. 131–146.
  • G. Frankhäuser, R. Krischke, S. Paas, Tänzerinnen um Slevogt, Max Slevogt-Galerie, Schloss Villa Ludwigshöhe, Edenkoben 19.08–25.11.2007, München-Berlin 2007.
  • B. Ochaim, C. Balk, Variete-Tänzerinnen um 1900. Vom Sinnenrausch zur Tanzmoderne, Deutsches Theatermuseum München, 23.10.1998–17.01.1999, Frankfurt a/M.- Basel 1998, s. 118–119.




Logo pomeranica.jpg
Autor opracowania: dr Dariusz Kacprzak