Teatr Lalek „Rusałka”

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wejście do TL „Rusałka” przy pl. Orła Białego 5. Od lewej: Dagny Koczorowska, Stanisław Lagun i Wiesława Kłodzińska

Teatr Lalek „Rusałka” powstał w listopadzie 1953 roku. Początkowo nie posiadał własnej sali widowiskowej. Inauguracyjny spektakl wystawiono w auli szkoły TPD nr 3 (róg al. Piastów i ul. Jagiellońskiej). Później spektakle odbywały się m.in. w auli szkoły nr 18, Domu Kultury Przyjaźni Polsko-Niemieckiej przy ul. Wawrzyniaka oraz w objeździe. Od 1 stycznia 1954 roku teatr subwencjonowany był przez MKiS, a 27 lutego został zarejestrowany jako Stowarzyszenie. W dniu 11 marca 1954 teatr otrzymał lokal w odremontowanej i zaadaptowanej sali budynku byłego banku przy pl. Orła Białego 5. Sala mieściła 180 widzów. Początkowo działalność teatru opierała się na dwóch zespołach - etatowym i tzw. ryczałtowym, złożonym z pracowników innych instytucji, zatrudnionych w „Rusałce” na umowy. W kwietniu 1957 roku teatr przeniósł się willi przy al. Wojska Polskiego 64, byłej siedziby Teatru Małego. Na potrzeby teatru lalek salę przebudowano wg projektu Leonarda Kotowskiego. Widownia miała 180 miejsc z możliwością dostawiania kilkuosobowych ławeczek. W wyniku konkursu ogłoszonego wśród najmłodszych widzów, w listopadzie 1957 roku teatr zmienił nazwę na Teatr Lalek „Pleciuga”.


Sezon 1953/54

  • Kierownictwo
    • dyrektor: Stanisław Lagun (od 1 XI 1953)
    • kierownik artystyczny: Jerzy Kochanowski od 1 XI 1953)
  • Zespół artystyczny
    • reżyserzy: Alojzy Błaszkiewicz (do 31 V 1954), Stanisława Gdowska, Walter Gradek
    • scenografowie: Jan Banasiak, Mieczysław Borsch; Ali Bunsch, Stefan Gdowski, Adam Kilian, Kazimierz Szopa, Czesław Widuta
    • aktorzy: Stanisława Gdowska (ryczałt; etat od 1 I 1954), Wiesława Kłodzińska (ryczałt; etat od 1 V 1954), Wiesława Perkowicz (od 20 I 1954), Stanisława Sadowska (ryczałt; etat od 20 II 1954), Alojzy Błaszkiewicz (ryczałt; etat 1 II-31 V 1954), Witold Makowski (od 1 VII 1954); Dagny Koczorowska, Jadwiga Morawska, Regina Wojtalik, Witold Chraplak, Ryszard Dąbrowski, Stefan Gdowski, Walter Gradek, Roman Gwiazda, Stanisław Januszkiewicz, Zbigniew Majewski, Czesław Niemczuk, Henryk Nowiński, Adam Tokarski, Zbigniew Zalewski.


Repertuar - premiery

  • ZIELONY MOSTECZEK
    • autor: Jerzy Zaborowski
    • reżyseria: Alojzy Błaszkiewicz
    • scenografia: Adam Kilian, Kazimierz Szopa
    • muzyka: Jerzy Dobrzański
    • obsada: Alojzy Błaszkiewicz, Stanisława Gdowska, Walter Gradek, Jadwiga Morawska, Stanisława Sadowska, Regina Wojtalik oraz Jerzy Kochanowski (pianino)
    • premiera: 5 grudnia 1953


  • GĘGOREK
    • autorzy: Nina Gernet, Tatiana Gurewicz
    • reżyseria: Alojzy Błaszkiewicz
    • scenografia: Ali Bunsch
    • muzyka: Waldemar Basiewicz
    • obsada: Alojzy Błaszkiewicz, Stanisława Gdowska, Stefan Gdowski, Wiesława Perkowicz, Stanisława Sadowska
    • premiera: 11 lutego 1954


  • O KASI, CO GĄSKI ZGUBIŁA
    • autor: Maria Kownacka
    • reżyseria: Alojzy Błaszkiewicz
    • scenografia: Jan Banasiak
    • muzyka: Jerzy Kochanowski
    • obsada: Alojzy Błaszkiewicz, Stanisława Gdowska, Walter Gradek, Jadwiga Morawska, Wiesława Perkowicz, Stanisława Sadowska, Regina Wojtalik
    • premiera: 18 marca 1954


  • MIAŁA BABULEŃKA
    • autor: Maria Kownacka
    • reżyseria: Alojzy Błaszkiewicz
    • scenografia: Jan Banasiak
    • muzyka: Waldemar Basiewicz
    • obsada: Alojzy Błaszkiewicz, Stanisława Gdowska, Stefan Gdowski, Stanisława Sadowska,
    • premiera: 23 lutego 1954


  • O KRASNALU HAŁABALE
    • autor: Janina Grodecka
    • reżyseria: Alojzy Błaszkiewicz
    • muzyka: Waldemar Basiewicz
    • obsada: m.in. Alojzy Błaszkiewicz, Stanisława Gdowska, Stefan Gdowski, Stanisława Sadowska
    • premiera: 27 maja 1954


  • KOT W BUTACH
    • autor: wg braci Grimm
    • reżyseria: Walter Gradek
    • dekoracje: Czesław Widuta
    • lalki: zespół artystyczny Teatru,
    • muzyka: Jerzy Kochanowski
    • akompaniament: Jerzy Kochanowski (siedziba), Waldemar Basiewicz (objazd)
    • obsada: Witold Chraplak (II brat, Sługa), Walter Gradek (Janek, Czarownik, Lew), Dagny Koczorowska (Paź, Koza, Zając, Kogut), Zbigniew Majewski (Król, I brat, Pies), Jadwiga Morawska (Królewna, Wiewiórka, Mysz, Sowa, Owca), Regina Wojtalik (Kot)
    • premiera: 16 czerwca 1954


  • BAJKA O RZEPCE



Sezon 1954/55

  • Kierownictwo
    • dyrektor: Stanisław Lagun (do 31 V 55), Róża Stramer (od 15 IV 55),
    • kierownik artystyczny: Jerzy Kochanowski
  • Zespół artystyczny
    • reżyserzy: Aleksander Fogiel, Stanisława Gdowska, Maria Ławińska, Zbigniew Majewski
    • scenografowie: Jan Banasiak, Stanisław Byrski, Aleksander Fogiel, Stefan Gdowski, Kazimierz Mikulski, Henri Poulain, Jerzy Skarżyński
    • aktorzy: Stanisława Gdowska, Wiesława Kłodzińska, Dagny Koczorowska (od 1 IX 1954), Wiesława Perkowicz (do 18 XII 1954), Stanisława Sadowska, Stefan Gdowski (ryczałt; etat od 1 XI 1954), Alicja Głowa, Juliusz Kornacki (ryczałt; etat od 1 V 1955); Jadwiga Morawska, Regina Wojtalik, Witold Chraplak, Walter Gradek, Janusz Grzegorzewski, Stanisław Łuczyński, Zbigniew Majewski, Witold Makowski
    • pracownicy techniczni: Roman Gwiazda, Stanisław Januszkiewicz, Czesław Niemczuk, Henryk Nowiński, Adam Tokarski.


Repertuar - premiery

  • SKARB NA PUSTKOWIU
    • autor: Jerzy Zaborowski
    • reżyseria: Maria Ławińska
    • scenografia: Henri Poulain
    • muzyka: Tadeusz Paciorkiewicz
    • akompaniament: Waldemar Basiewicz
    • obsada: Ryszard Dąbrowski, Stanisława Gdowska, Roman Gwiazda, Stanisław Januszkiewicz, Wiesława Kłodzińska, Witold Makowski, Czesław Niemczuk, Henryk Nowiński, Wiesława Perkowicz, Stanisława Sadowska
    • premiera: 18 września 1954


  • ZŁOTA RYBKA (Po szczuczemu wielenju)
    • autor: Elizawieta Tarachowska
    • przekład i adaptacja: Władysław Jarema
    • reżyseria: Zbigniew Majewski
    • scenografia: Jan Banasiak
    • opracowanie muzyczne: Waldemar Basiewicz
    • zespół muzyczny: Waldemar Basiewicz (pianino), NN (flet), Jan Jaszkowski (wiolonczela)
    • obsada: Witold Chraplak, Alicja Głowa, Dagny Koczorowska, Janusz Grzegorzewski, Stanisław Łuczyński, Witold Makowski, Zbigniew Majewski, Jadwiga Morawska, Regina Wojtalik,
    • premiera 23 września 1954


  • DZIAD WSZYSTKOZJAD


  • TRZY NIEDŹWIADKI (Tři Miedvediata)


  • ŁAMIGŁÓWKI W KRAINIE BAŚNI (program składany z wykorzystaniem fragmentów różnych przedstawień)
    • reżyseria: Zbigniew Majewski
    • muzyka: Waldemar Basiewicz
    • premiera: 11 maja 1955


  • BAŚŃ O WIELKIM IWANIE (Bolszoj Iwan)
    • autor: Siergiej Obrazcow, Siergiej Preobrażeński
    • przekład: Władysław Jarema
    • reżyseria: Zbigniew Majewski
    • scenografia: Kazimierz Mikulski, Jerzy Skarżyński
    • muzyka: Jerzy Katlewicz
    • akompaniament: Waldemar Basiewicz (pianino)
    • obsada: Witold Chraplak (Brat IV, kupiec), Ryszard Dąbrowski (Brat III, Generał), Janusz Grzegorzewski (Brat I, Car), Zbigniew Majewski (Brat II, Pop), Witold Makowski (Iwan), Jadwiga Morawska (Żmija), Regina Wojtalik (Ptak)
    • premiera: 18 maja 1955


  • GULIWER W KRAINIE LILIPUTÓW (Gulliver’s Travels)
    • autor: wg Jonathana Swifta
    • przekład: Tadeusz Sowicki
    • scenariusz: Irena Sowicka
    • reżyseria i dekoracje: Aleksander Fogiel
    • lalki: Stanisław Byrski
    • muzyka: Stanisław Prószyński
    • akompaniament: Waldemar Basiewicz
    • obsada: Waldemar Basiewicz (Dr Ricinus, Elektromagnes, Filardo Petardini), Stanisława Gdowska (Mamałyga), Stefan Gdowski (Bombardamentete; Ambatalamba), Alicja Głowa (Manilla), Roman Gwiazda (Umpapa), Wiesława Kłodzińska (Guliwer), Dagny Koczorowska (Makagiga; bracia Misz i Masz), Juliusz Kornacki (Parmezan; Piccolo), Stanisława Sadowska (Aldebaranus, Kogel Mogel), Adam Tokarski (Balig Papan)
    • premiera: 19 czerwca 1955



Sezon 1955/56

  • Kierownictwo
    • dyrektor: Róża Stramer
    • kierownik artystyczny: Jerzy Kochanowski (do 31 IX 1955), Aleksander Fogiel (od 1 X 1955)



Repertuar - premiery




  • LAMPA ALADYNA
    • autorzy: Henryk Ryl, Janusz Makarczyk
    • oprac. dramatyczne, reżyseria, scenografia: Aleksander Fogiel
    • współpraca reżyserska: Wela Lam
    • oprac. muzyczne: Waldemar Basiewicz
    • akompaniament: Waldemar Basiewicz
    • układ tańców: Lucyna Łakomówna
    • obsada: Waldemar Basiewicz (Kat; Muezin), Krystyna Broszniowska (Agara, Herold, Lampa), Włodzimierz Dobromilski (Wielki Wezyr; Komornik; Harfiarz), Stanisława Gdowska, Janina Gwiazda (Zulejka), Roman Gwiazda (El-Magiga), Alina Jurewicz (Hazelli), Wiesława Kłodzińska (Aladyn), Dagny Koczorowska (Bimbadola), Juliusz Kornacki (Kamel), Zofia Lipińska, Stanisława Sadowska (Wdowa, Astrolog), Adam Tokarski (Sułtan)
    • premiera: 19 maja 1956


  • ŻOŁNIERZ I BIEDA (Gorja bojat’sja sczast’ja nie widat’)
    • autor: Samuel Marszak
    • przekład i adaptacja: Henryk Jurkowski
    • reżyseria i scenografia: Aleksander Fogiel
    • współpraca reżyserska: Wela Lam
    • oprac. muzyczne: Waldemar Basiewicz
    • akompaniament: Waldemar Basiewicz
    • układ tańców: Lucyna Łakomówna
    • obsada: Jerzy Banasiński (Iwan Tarabanow, Generał, Siłujan Kepinanowicz Pocałujew, II Rozbójnik), Krystyna Hołduńska (Anfisa), Alina Jurewicz (Królewicz Jean Filippe ), Dagny Koczorowska (Bieda), Juliusz Kornacki (Car Darmidont VII, I Rozbójnik), Zofia Lipińska (Nastka), Janusz Lipiński (Andron Kuźmia)
    • prapremiera: 14 lipca 1956



Sezon 1956/57

  • Kierownictwo



Repertuar - premiery








Ciekawostki



Bibliografia



Logo pomeranica.jpg
Autor opracowania: Andrzej Androchowicz