Cedynia: Różnice pomiędzy wersjami

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Linia 48: Linia 48:
 
Następnie cały obszar ziemi cedyńskiej lawirował między wpływami księstw pomorskich a Polski (co nasiliło się po podbojach Pomorza przez Bolesława Krzywoustego w XII wieku, a następnie rozbiciu dzielnicowemu Polski w [[1138]] roku). W Cedyni, począwszy od XI wieku, znajdowała się siedziba kasztelani cedyńskiej, czyli okręgu podatkowo-wojskowego. Miejscowość w wyniku osłabienia państwa polskiego pozostawała od około połowy XII wieku pod wpływem książąt pomorskich (wyjątek stanowi pierwsza połowa XIII wieku, kiedy przez kilka lat miasto znajdowało się pod zwierzchnictwem książąt wielkopolskich). W [[1252]] roku miasto (niemiecka nazwa Zehden) znalazło się we władaniu Brandenburczyków, którzy z terenów na wschód od Odry utworzyli tzw. Nową Marchię (Cedynia wchodziła w jej obręb). W [[1299]] pojawia się pierwsza wzmianka informująca o tym, iż Cedynia posiada prawa miejskie. W drugiej połowie XIII wieku gospodarzem miasta był zakon cysterek. Przejściowo ([[1402]]-[[1454]]) Cedynią władali także Krzyżacy. <ref> Konferencja historyczna 24.08.07, w: Blog Obok. Słowomir Błęcki [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://papblekit.bloog.pl/drukuj.html?id=5681749&smoybbtticaid=610d74</ref> <ref>Kociuba J., Pomorze. Praktyczny przewodnik turystyczny po ziemiach Księstwa Pomorskiego, Walkowska Wydawnictwo, Szczecin 2010 s. 667.</ref>
 
Następnie cały obszar ziemi cedyńskiej lawirował między wpływami księstw pomorskich a Polski (co nasiliło się po podbojach Pomorza przez Bolesława Krzywoustego w XII wieku, a następnie rozbiciu dzielnicowemu Polski w [[1138]] roku). W Cedyni, począwszy od XI wieku, znajdowała się siedziba kasztelani cedyńskiej, czyli okręgu podatkowo-wojskowego. Miejscowość w wyniku osłabienia państwa polskiego pozostawała od około połowy XII wieku pod wpływem książąt pomorskich (wyjątek stanowi pierwsza połowa XIII wieku, kiedy przez kilka lat miasto znajdowało się pod zwierzchnictwem książąt wielkopolskich). W [[1252]] roku miasto (niemiecka nazwa Zehden) znalazło się we władaniu Brandenburczyków, którzy z terenów na wschód od Odry utworzyli tzw. Nową Marchię (Cedynia wchodziła w jej obręb). W [[1299]] pojawia się pierwsza wzmianka informująca o tym, iż Cedynia posiada prawa miejskie. W drugiej połowie XIII wieku gospodarzem miasta był zakon cysterek. Przejściowo ([[1402]]-[[1454]]) Cedynią władali także Krzyżacy. <ref> Konferencja historyczna 24.08.07, w: Blog Obok. Słowomir Błęcki [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://papblekit.bloog.pl/drukuj.html?id=5681749&smoybbtticaid=610d74</ref> <ref>Kociuba J., Pomorze. Praktyczny przewodnik turystyczny po ziemiach Księstwa Pomorskiego, Walkowska Wydawnictwo, Szczecin 2010 s. 667.</ref>
  
W późniejszym okresie miasto pozostawało pod wpływem dynastii Hohenzollernów. Zarządzane przez nich państwo, określane w historiografii jako ''Brandenburgia-Prusy'', w [[1701]] roku otrzymało oficjalną nazwę Królestwa Prus. Po reformach Steina i Hardenberga Cedynia weszła w skład utworzonego w [[1818]] roku Landkreis Königsberg/Neumark (powiatu Chojna/Nowa Marchia) należącego do Provinz Brandenburg (prowincji brandenburskiej). W [[1871]] roku nastąpiło zjednoczenie wszystkich ziem niemieckich i powołanie II Rzeszy Niemieckiej.  <ref>Kociuba J., Pomorze. Praktyczny przewodnik turystyczny po ziemiach Księstwa Pomorskiego, Walkowska Wydawnictwo, Szczecin 2010 s. 667.</ref> <ref>
+
W późniejszym okresie miasto pozostawało pod wpływem dynastii Hohenzollernów. Zarządzane przez nich państwo, określane w historiografii jako ''Brandenburgia-Prusy'', w [[1701]] roku otrzymało oficjalną nazwę Królestwa Prus. Po reformach Steina i Hardenberga Cedynia weszła w skład utworzonego w [[1818]] roku Landkreis Königsberg/Neumark (powiatu Chojna/Nowa Marchia) należącego do Provinz Brandenburg (prowincji brandenburskiej). W [[1871]] roku nastąpiło zjednoczenie wszystkich ziem niemieckich i powołanie II Rzeszy Niemieckiej.  <ref>Kociuba J., Pomorze. Praktyczny przewodnik turystyczny po ziemiach Księstwa Pomorskiego, Walkowska Wydawnictwo, Szczecin 2010 s. 667.</ref> <ref>Dudowie M. i T., Dolina Dolnej Odry, Wydawnictwo REGION, Gdynia 2008, s. 54-56 </ref>
Dudowie M. i T., Dolina Dolnej Odry, Wydawnictwo REGION, Gdynia 2008, s. 54-56 </ref>
 
  
 
Pod koniec II wojny światowej (na przełomie marca i kwietnia [[1945]] roku) w bezpośrednim sąsiedztwie miasta I Armia Wojska Polskiego przy boku Armii Czerwonej toczyła ciężkie boje z Niemcami. Sforsowano wówczas Odrę, co otworzyło drogę na Berlin. <ref>Bitwa pod Cedynią 25-27 marca 1945, w: Oficjalny serwis internetowy miasta i gminy Cedynia [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cedynia.pl/bitwa-25-27-marca-1945</ref> <ref>Forsowanie Odry, w: Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego - Pomorze Zachodnie na kartach historii [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.historia.wzp.pl/index.php?treeid=249</ref>
 
Pod koniec II wojny światowej (na przełomie marca i kwietnia [[1945]] roku) w bezpośrednim sąsiedztwie miasta I Armia Wojska Polskiego przy boku Armii Czerwonej toczyła ciężkie boje z Niemcami. Sforsowano wówczas Odrę, co otworzyło drogę na Berlin. <ref>Bitwa pod Cedynią 25-27 marca 1945, w: Oficjalny serwis internetowy miasta i gminy Cedynia [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cedynia.pl/bitwa-25-27-marca-1945</ref> <ref>Forsowanie Odry, w: Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego - Pomorze Zachodnie na kartach historii [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.historia.wzp.pl/index.php?treeid=249</ref>
  
Po 1945 roku miasto (razem z tzw. "Ziemiami Odzyskanymi") zostało w wyniku decyzji mocarstw przyznane Polsce (nosiło przejściowo nazwę Cedno). Cedynia wchodziła początkowo w skład Okręgu Pomorze Zachodnie. [[29 maja]] [[1946]] roku nastąpiła zmiana nazewnictwa. Okręg Pomorze Zachodni został przemianowany na województwo szczecińskie. W wyniku reformy administracyjnej z [[1998]] roku podział administracyjny od stycznia [[1999]] roku przybrał obecną formę.
+
 
 +
Po [[1945]] roku miejscowość (razem z tzw. "Ziemiami Odzyskanymi") w wyniku decyzji mocarstw została przyznana Polsce. Miastu nadano wówczas polską nazwę (początkowo Cedno, potem Cedynia), która zastąpiła dotychczasową - Zehden. Cedynia wchodziła początkowo w skład Okręgu Pomorze Zachodnie. [[29 maja]] [[1946]] roku nastąpiła zmiana nazewnictwa. Okręg Pomorze Zachodni został przemianowany na województwo szczecińskie. W wyniku reformy administracyjnej z [[1998]] roku podział administracyjny od stycznia [[1999]] roku przybrał obecną formę. <ref>Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 roku o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości, w: Internetowy System Aktów Prawnych  [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WMP19461420262</ref> <ref>Historia miasta, w: Oficjalny serwis internetowy miasta i gminy Cedynia [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w:  http://www.cedynia.pl/historia</ref>
  
 
== Samorząd ==
 
== Samorząd ==

Wersja z 15:19, 7 lip 2013

Cedynia
Cedynia
Nazwa niemiecka Zehden
Powiat gryfiński
Gmina Cedynia
Strona internetowa miejscowości.


Cedynia (niem. Zehden) – miasto w woj. zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Cedynia. Najdalej na zachód położone miasto Polski.

Geografia

Miasto leży w centralnej części gminy Cedynia, która graniczy na zachodnie z rzeką Odrą, na północny wschód z gminą Chojna, na wschodzie z gminą Moryń, a na południowym wschodnie z gminą Mieszkowice. [1]

Położenie

Większa część gminy Cedynia (w tym miasto Cedynia) leży na Pobrzeżu Południowobałtyckim w mezoregionie Doliny Dolnej Odry. Wyznacznikami lokalnego krajobrazu są liczne wzgórza morenowe oraz strome skarpy doliny odrzańskiej. [2] [3]

Klimat

Gmina Cedynia (wraz z miastem Cedynia) leży w obrębie dwóch krain klimatycznych, tj. Doliny Odry i Pojezierza Myśliborskiego.

Na zachodzie pas kilkunastu kilometrów ciągnący się wzdłuż Odry leży w obrębie krainy klimatu Doliny Odry. Jest to najcieplejsza kraina klimatyczna województwa zachodniopomorskiego, o najdłuższym okresie wegetacyjnym. Wiosna zaczyna się tu około 1 kwietnia, zima natomiast późno i trwa najwyżej 42 dni. Cechą klimatu krainy jest duża ilość dni z przymrozkami wiosennymi i jesiennymi.

Pozostała część gminy Cedynia znajduje się w strefie krainy klimatycznej Pojezierza Myśliborskiego. Okres wegetacyjny zaczyna się 3 kwietnia, natomiast zima kilka dni wcześniej i trwa dłużej niż w Dolinie Odry. [4]

Obiekty fizjograficzne

  • rzeka Odra
  • Góra Czcibora [5]

Przyroda

Cedyński Park Krajobrazowy [6] [7] [8]

Znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie miasta. Został utworzony 1 kwietnia 1993 roku. Jego powierzchnia wynosi ponad 30 850 ha. W całości leży na terenie powiatu gryfińskiego. Na obszarze parku znajdują się Wzgórza Krzymowskie. Ochronie gatunkowej podlega tutaj 45 gatunków roślin, m.in. cis pospolity, jarząb brekinia, storczyk purpurowy.

Pomniki przyrody [9]

W mieście przy placu Wolności znajduje się cis pospolity - pomnik przyrody.

Historia

We wczesnym średniowieczu na obszarze obecnej miejscowości znajdował się słowiański gród (wzmiankowany w źródłach jako Cidini, Zedin, Cedene czy Ceden). W wyniku ekspansji terytorialnej rodzącego się wówczas państwa polskiego miejscowość w 972 roku stała się areną słynnej bitwy. Po zwycięstwie Mieszka I i jego brata Czcibora nad margrabią niemieckim Hodonem najprawdopodobniej miejscowość ostatecznie włączono do państwa piastowskiego. Zależność ta trwała do początku XI wieku. [10]

Landkreis Königsberg/Neumark

Następnie cały obszar ziemi cedyńskiej lawirował między wpływami księstw pomorskich a Polski (co nasiliło się po podbojach Pomorza przez Bolesława Krzywoustego w XII wieku, a następnie rozbiciu dzielnicowemu Polski w 1138 roku). W Cedyni, począwszy od XI wieku, znajdowała się siedziba kasztelani cedyńskiej, czyli okręgu podatkowo-wojskowego. Miejscowość w wyniku osłabienia państwa polskiego pozostawała od około połowy XII wieku pod wpływem książąt pomorskich (wyjątek stanowi pierwsza połowa XIII wieku, kiedy przez kilka lat miasto znajdowało się pod zwierzchnictwem książąt wielkopolskich). W 1252 roku miasto (niemiecka nazwa Zehden) znalazło się we władaniu Brandenburczyków, którzy z terenów na wschód od Odry utworzyli tzw. Nową Marchię (Cedynia wchodziła w jej obręb). W 1299 pojawia się pierwsza wzmianka informująca o tym, iż Cedynia posiada prawa miejskie. W drugiej połowie XIII wieku gospodarzem miasta był zakon cysterek. Przejściowo (1402-1454) Cedynią władali także Krzyżacy. [11] [12]

W późniejszym okresie miasto pozostawało pod wpływem dynastii Hohenzollernów. Zarządzane przez nich państwo, określane w historiografii jako Brandenburgia-Prusy, w 1701 roku otrzymało oficjalną nazwę Królestwa Prus. Po reformach Steina i Hardenberga Cedynia weszła w skład utworzonego w 1818 roku Landkreis Königsberg/Neumark (powiatu Chojna/Nowa Marchia) należącego do Provinz Brandenburg (prowincji brandenburskiej). W 1871 roku nastąpiło zjednoczenie wszystkich ziem niemieckich i powołanie II Rzeszy Niemieckiej. [13] [14]

Pod koniec II wojny światowej (na przełomie marca i kwietnia 1945 roku) w bezpośrednim sąsiedztwie miasta I Armia Wojska Polskiego przy boku Armii Czerwonej toczyła ciężkie boje z Niemcami. Sforsowano wówczas Odrę, co otworzyło drogę na Berlin. [15] [16]


Po 1945 roku miejscowość (razem z tzw. "Ziemiami Odzyskanymi") w wyniku decyzji mocarstw została przyznana Polsce. Miastu nadano wówczas polską nazwę (początkowo Cedno, potem Cedynia), która zastąpiła dotychczasową - Zehden. Cedynia wchodziła początkowo w skład Okręgu Pomorze Zachodnie. 29 maja 1946 roku nastąpiła zmiana nazewnictwa. Okręg Pomorze Zachodni został przemianowany na województwo szczecińskie. W wyniku reformy administracyjnej z 1998 roku podział administracyjny od stycznia 1999 roku przybrał obecną formę. [17] [18]

Samorząd

Samorząd Cedyni:

Radni VI Kadencji Rady Miejskiej w Cedyni: [22]

Obecny skład samorządu wybrano w wyborach samorządowych VI kadencji, które odbyły się 21 listopada 2010 roku.

Gospodarka i infrastruktura

Podmioty gospodarki narodowej miasta Cedynia wg rejestru REGON, stan na grudzień 2012: [25]

Sekcja PKD Liczba podmiotów
Sekcja A - Rolnictwo, leśnictwo, łowiectwo i rybactwo 2
Sekcja B - Górnictwo i wydobywanie 0
Sekcja C - Przetwórstwo przemysłowe 10
Sekcja D - Wytwarzanie i zaopatrywanie w energię elektryczną, gaz, parę wodną, gorącą wodę i powietrze do układów klimatyzacyjnych 1
Sekcja E - Dostawa wody; gospodarowanie ściekami i odpadami oraz działalność związana z rekultywacją 1
Sekcja F - Budownictwo 32
Sekcja G - Handel hurtowy i detaliczny; naprawa pojazdów samochodowych 72
Sekcja H - Transport i gospodarka magazynowa 10
Sekcja I - Działalność związana z zakwaterowaniem i usługami gastronomicznymi 11
Sekcja J - Informacja i komunikacja 1
Sekcja K - Działalność finansowa i ubezpieczeniowa 5
Sekcja L - Działalność związana z obsługą rynku nieruchomości 11
Sekcja M - Działalność profesjonalna, naukowa i techniczna 5
Sekcja N - Działalność w zakresie usług administrowania i działalność wspierająca 3
Sekcja O - Administracja publiczna i obrona narodowa; obowiązkowe zabezpieczenia społeczne 3
Sekcja P - Edukacja 8
Sekcja Q - Opieka zdrowotna i pomoc społeczna 6
Sekcja R - Działalność związana z kulturą, rozrywką i rekreacją 6
Sekcja S i T - Pozostała działalność usługowa 21

Drogi wojewódzkie na terenie gminy:

Przez miasto przebiegają dwie drogi wojewódzkie: [26]

  • nr 124 ---> granica państwa - Chojna
  • nr 125 ---> Bielinek - Cedynia - Moryń - droga krajowa nr 31

Kultura

Na terenie miasta znajduje się Cedyński Ośrodek Kultury i Sportu (pl. Wolności 4), który jest animatorem większości imprez kulturalnych w regionie. W gmachu mieści się także Muzeum Regionalne ze stałą ekspozycją "Z dziejów Cedyni i okolic".[27] [28] Cedyński Ośrodek Kultury i Sportu organizuje cykliczne zajęcia, m.in. wokalne czy nauki gry na instrumentach. [29] Przy wspomnianej placówce działa kilka grup:

  • Chór "Czciborzanie"
  • Zespół wokalny "Gama"
  • Zespół wokalny "Radościanki" [30]

W mieście ukazuje się bezpłatny kwartalnik informacyjny "Przegląd Cedyński" wraz z dodatkiem "Most. Die Brücke". [31] [32] W budynku szkoły (ul. Roli-Żymierskiego 21) mieści się Biblioteka w Cedyni, na którą składają się biblioteka miejska oraz biblioteka szkolna. [33] W mieście działają także Cedyńskie Bractwo Historyczne "Comitatus" oraz organizacja "Gród" Cedynia (popularyzujące historię ziemi cedyńskiej). [34] [35] Towarzystwo Miłośników Ziemi Cedyńskiej prowadzi portal o nazwie "Cedynia bez cenzury", który zajmuje się bieżącymi sprawami z życia regionu. [36]

Główną, coroczną imprezą organizowaną są Dni Cedyni (czerwiec). Festyn trwa cały weekend w różnych miejscach Cedyni, a także pod Górą Czcibora, gdzie tradycją jest inscenizacja bitwy polsko-niemieckiej, upamiętniającej wydarzenia z 972 roku. [37]

Oświata

Na terenie miasta znajdują się trzy placówki oświatowe: [38]

  • Zespół Szkolno-Przedszkolny w Cedyni (ul. Michała Roli-Żymierskiego 21):
  • Przedszkole Miejskie w Cedyni [39]
  • Szkoła Podstawowa w Cedyni im. Bohaterów I Armii Wojska Polskiego [40]
  • Gimnazjum im. Mieszka I (ul. Michała Roli-Żymierskiego 21) [41]

Kościoły i związki wyznaniowe

Obszar miasta należy do Archidiecezji Szczecińsko-Kamieńskiej Kościoła rzymskokatolickiego w Polsce. Pod względem administracji kościelnej miasto jest częścią Dekanatu Cedynia. [42]

W Cedyni znajduje się jedna parafia oraz jeden kościół (parafialny): [43]

  • parafia rzymskokatolicka pw. Narodzenia NMP
  • kościół parafialny pw. Narodzenia NMP [44]

Sport

Na terenie miasta znajduje się klub sportowy "Czcibor" Cedynia, który występuje w rozgrywkach piłkarskich organizowanych przez Zachodniopomorski Związek Piłki Nożnej w "Klasie A": [45]

  • Uczniowski Klub Sportowy "Czcibor" Cedynia (pl. Wolności 1); piłka nożna - Klasa A 2012/2013, grupa: Szczecin IV [46]

Ponadto w mieście działa Cedyński Klub Rowerowy. [47] [48]

Turystyka

Informacja turystyczna znajduje się w Muzeum Regionalnym w Cedyni (plac Wolności 4). [49] W Muzeum Regionalnym znajduje się stała ekspozycja "Z dziejów Cedyni i okolic". [50]

Szlaki turystyczne przebiegające przez miasto:

  • * Europejski Szlak Cysterski - Cedynia - dawny klasztor cysterek
  • Szlak nowomarchijski - Osinów Dolny, Cedynia, Radostów, Golice, wzdłuż Turwinki, Siekierki (stacja), Stare Łysogórki, Gozdowice (prom) - nawiązuje do historycznej krainy regionu, określanej jako zaodrzański obszar Brandenburgii
  • Szlak krzyżacki - Cedynia, Golice - nawiązuje do okresu z lata 1402-1454, gdy Cedynia wraz z całą Nową Marchią należała do państwa Zakonu Krzyżackiego
  • Szlak templariuszy - Cedynia, Lubiechów Górny - nawiązuje do legendarnego zakonu rycerskiego
  • Szlak joannitów - Golice, Cedynia - wiąże się z zakonem rycerskim – następcą zakonu templariuszy.
  • Szlak cysterski - Golice, Cedynia, Radostów, Siekierki, Stara Rudnica, Stary Kostrzynek, Osinów Dolny - nawiązuje do zakonu cysterek
  • Szlak Pamięci Narodowej (Cedynia - Góra Czcibora, Siekierki) - nawiązuje do historycznych wydarzeń - bitwy z 972 i "forsowania Odry" z 1945 roku
  • Szlak zielonej Odry - Lubiechów Dolny, Cedynia, Osinów Dolny, Stara Rudnica, Siekierki - oznakowana trasa prowadząca ze Szczecina do Kostrzyna; wiedzie wzdłuż rzeki, pokazując naturalne obszary regionu
  • Szlak nadodrzański - Stara Rudnica, Stary Kostrzynek, Osinów Dolny, Góra Czcibora, Cedynia, Lubiechów Dolny - oznakowana trasa (szlak czerwony) prowadząca z Mieszkowic przez Chojnę i Gryfino pod sam Szczecin [51]

Zaraz za Cedynią znajduje się Góra Czcibora - hipotetyczne miejsce bitwy pod Cedynią z 972 roku. Tutaj, w rocznicę 1000-lecie potyczki, zagospodarowano cały obszar. Powstała mozaika przedstawiająca polskich i niemieckich rycerzy, a także schodki prowadzące na szczyt wzniesienia, gdzie wybudowano pomnik w postaci orła wzbijającego się do lotu. [52]

Demografia

Zaludnienie miasta w ostatnich latach (informacje za Bankiem Danych Lokalnych): [53]

Rok Liczba mieszkańców
2008 1 640 osób
2009 1 622 osoby
2010 1 734 osoby
2011 1 719 osób
2012 1 685 osób

System ochrony zdrowia

Na terenie miasta znajdują się dwa zakłady opieki zdrowotnej oraz dwie apteki ogólnodostępne: [54]

  • Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej „HIPOKRATES” w Cedyni (ul. Obrońców Stalingradu 28) [55]
  • Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej "RK-DENT" - Gabinety Stomatologiczne w Cedyni (ul. Roli-Żymierskiego 21) [56]
  • Apteka Pod Miłorzębem (ul. Świerczewskiego 14a)
  • Apteka (Ewa i Waldemar Kaczmarkowie) w Cedyni (ul. Kościuszki 4) [57]

Herb

herb Cedyni

Herbem Cedyni jest tarcza dwudzielna w słup o srebrnym polu. W polu prawym znajduje się pół czerwonego orła brandenburskiego ze złotymi szponami i dziobem. W polu lewym pół czerwonego koła z pięcioma szprychami. Herb został zatwierdzony przez Radę Miejską w Cedyni uchwałą nr XIII/144/04 z dnia 28 stycznia 2004 roku.

Pierwszy element herbu - pół orła - to fragment godła Askańczyków, władców Brandenburgii (także Nowej Marchii), w okresie do 1320 roku.

Drugi element herbu - pół koła - przejęty został z herbu rodziny szlacheckiej von Jagow i przypomina o posiadaniu przez nią miasta jako lenna w okresie od 1299 do 1356 roku. [58]

Zabytki

  • grodzisko wczesnośredniowieczne
  • XIV-wieczny kościół z kostki granitowej
  • dawny klasztor cysterek
  • ratusz z 1840 roku
  • neogotycka wieża widokowa z drugiej połowy XIX wieku [59] [60]

Pomniki

Nieopodal miasta znajduje się Góra Czcibora - na jej szczycie w 1000-lecie bitwy pod Cedynią z 972 ustawiono pomnik w postaci orła wzbijającego się do lotu. [61]

Osoby związane z miejscowością

Przypisy

  1. Statystyczne Vademecum Samorządowca - gmina miejsko-wiejska Cedynia, w: Główny Urząd Statystyczny [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.stat.gov.pl/vademecum/vademecum_zachodniopomorskie/portrety_gmin/powiat_gryfinski/gmina_cedynia.pdf
  2. Program ochrony środowiska Gminy Cedynia, w: Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Cedyni [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://bip.cedynia.pl/?content=1802&id=428
  3. Gmina Cedynia. Ogólna charakterystyka gminy, w: Serwis eko.org.pl (archiwalna strona klubu przyrodników) [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.eko.org.pl/lkp/wstega_html/g_cedynia.htm
  4. Program ochrony środowiska Gminy Cedynia, w: Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Cedyni [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://bip.cedynia.pl/?content=1802&id=428
  5. Program ochrony środowiska Gminy Cedynia, w: Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Cedyni [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://bip.cedynia.pl/?content=1802&id=428
  6. K.Krzysztof, A.Gabrysiak, J. Jankowski "Program ochrony środowiska dla powiatu gryfińskiego" (2003), w: Biuletyn Informacji Publicznej - Starostwo Powiatowe w Gryfinie [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://bip.gryfino.powiat.pl/ocka/pos_2003.pdf
  7. Cedyński Park Krajobrazowy - skarb nieskażonej natury, w: Oficjalny serwis internetowy miasta i gminy Cedynia [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cedynia.pl/park-krajobrazowy
  8. Cedyński Park Krajobrazowy, w: Zespół Parków Krajobrazowych [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.zpkwz.pl/Cedy%C5%84ski-Park-Krajobrazowy/48
  9. K.Krzysztof, A.Gabrysiak, J. Jankowski "Program ochrony środowiska dla powiatu gryfińskiego" (2003), w: Biuletyn Informacji Publicznej - Starostwo Powiatowe w Gryfinie [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://bip.gryfino.powiat.pl/ocka/pos_2003.pdf
  10. Bitwa pod Cedynią, w: Oficjalny serwis internetowy miasta i gminy Cedynia [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cedynia.pl/bitwa-pod-cedynia
  11. Konferencja historyczna 24.08.07, w: Blog Obok. Słowomir Błęcki [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://papblekit.bloog.pl/drukuj.html?id=5681749&smoybbtticaid=610d74
  12. Kociuba J., Pomorze. Praktyczny przewodnik turystyczny po ziemiach Księstwa Pomorskiego, Walkowska Wydawnictwo, Szczecin 2010 s. 667.
  13. Kociuba J., Pomorze. Praktyczny przewodnik turystyczny po ziemiach Księstwa Pomorskiego, Walkowska Wydawnictwo, Szczecin 2010 s. 667.
  14. Dudowie M. i T., Dolina Dolnej Odry, Wydawnictwo REGION, Gdynia 2008, s. 54-56
  15. Bitwa pod Cedynią 25-27 marca 1945, w: Oficjalny serwis internetowy miasta i gminy Cedynia [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cedynia.pl/bitwa-25-27-marca-1945
  16. Forsowanie Odry, w: Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego - Pomorze Zachodnie na kartach historii [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.historia.wzp.pl/index.php?treeid=249
  17. Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 roku o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości, w: Internetowy System Aktów Prawnych [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WMP19461420262
  18. Historia miasta, w: Oficjalny serwis internetowy miasta i gminy Cedynia [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cedynia.pl/historia
  19. Burmistrz Cedyni, w: Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Cedyni [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://bip.cedynia.pl/#Z2V0Q29udGVudHMoMjAsMSwwKQ==
  20. Sekretarz Cedyni, w: Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Cedyni [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://bip.cedynia.pl/?content=104&id=139#Z2V0Q29udGVudCgxMDMp
  21. Skarbnik Cedyni, w: Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Cedyni [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://bip.cedynia.pl/?content=104&id=139#Z2V0Q29udGVudCgxMDQp
  22. Skład osobowy Rady Miejskiej w Cedyni kadencji 2010 -2014, w: Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Cedyni [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://bip.cedynia.pl/#Z2V0Q29udGVudCgyODM2KQ==
  23. Przewodniczący Rady Miejskiej w Cedyni kadencji 2010 - 2014, w: Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Cedyni [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://bip.cedynia.pl/#Z2V0Q29udGVudCgyODM3KQ==
  24. Wiceprzewodniczący Rady Miejskiej kadencji 2010 - 2014, w: Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Cedyni [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://bip.cedynia.pl/#Z2V0Q29udGVudCgyODM4KQ==
  25. Bank Danych Lokalnych GUS (2010), w: Portret gminy Cedynia [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.stat.gov.pl/bdl/app/portret.dims
  26. Mapa drogowa - powiat gryfiński, w: Powiat Gryfiński - oficjalna strona [online] [Przeglądany 25.05.2013] Dostępny w: http://www.gryfino.powiat.pl/images/mapa/mapa_drogowa_powiat_gryfinski.pdf
  27. Muzeum Regionalne, w: Oficjalny serwis internetowy miasta i gminy Cedynia [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cedynia.pl/muzeum-regionalne
  28. Cedyński Ośrodek Kultury i Sportu [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cokiscedynia.pl/strona1/index.php?id=104
  29. Plan zajęć stałych w COKiS, w: Cedyński Ośrodek Kultury i Sportu [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cokiscedynia.pl/strona1/index.php?id=107
  30. Zespoły działające przy COKiS, w: Cedyński Ośrodek Kultury i Sportu [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cokiscedynia.pl/strona1/index.php?id=110
  31. Przegląd Cedyński, w: Cedyński Ośrodek Kultury i Sportu [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cokiscedynia.pl/strona1/index.php?id=111
  32. Most. Die Brücke, w: Cedyński Ośrodek Kultury i Sportu [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cokiscedynia.pl/strona1/index.php?id=115
  33. Biblioteka, w: Cedyński Ośrodek Kultury i Sportu [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cokiscedynia.pl/strona1/index.php?id=101
  34. Cedyńskie Bractwo Historyczne Comitatus, w: Oficjalny profil facebookowym [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: https://www.facebook.com/cbh.comitatus
  35. Organizacje pozarządowe, w: Biuletyn Informacji Publicznej - Starostwo Powiatowe w Gryfinie [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://bip.gryfino.powiat.pl/index.php?show=orwe_bach_4
  36. Cedynia bez cenzury [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cedyniabezcenzury.pl/
  37. Dni Cedyni w: Cedyński Ośrodek Kultury i Sportu [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cedynia.pl/dni-cedyni
  38. Bank Danych Lokalnych GUS (2011), w: Portret gminy Cedynia [online] [Przeglądany 26.06.2013] Dostępny w: http://www.stat.gov.pl/bdl/app/portret.dims
  39. Ważne adresy, w: Portret gminy Cedynia [online] [Przeglądany 26.06.2013] Dostępny w: http://www.cedynia.pl/wazne-adresy
  40. Zespół Szkolno-Przedszkolny, Szkoła Podstawowa im. Bohaterów I Armii Wojska Polskiego i Przedszkole Miejskie w Cedyni [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://spcedynia.edupage.org/
  41. Gimnazjum im. Mieszka I [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://gimcedynia.edupage.org/
  42. Wspólnoty parafialne, w: Kuria Metropolitalna Szczecińsko-Kamieńska - oficjalna strona [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://diecezja.szczecin.pl/wspolnoty/wspolnoty-parafialne/
  43. Wspólnoty parafialne, w: Kuria Metropolitalna Szczecińsko-Kamieńska - oficjalna strona [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://diecezja.szczecin.pl/wspolnoty/wspolnoty-parafialne/
  44. Kościoły, w: Kuria Metropolitalna Szczecińsko-Kamieńska - oficjalna strona [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://diecezja.szczecin.pl/wspolnoty/koscioly/
  45. Czcibor Cedynia, w: Oficjalny serwis internetowy miasta i gminy Cedynia [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cedynia.pl/czcibor-cedynia
  46. Uczniowski Klub Sportowy Czcibor Cedynia, w: 90minut.pl - serwis piłkarski [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.90minut.pl/skarb.php?id_klub=5863
  47. Cedyński Klub Rowerowy [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cedynia.pl/klub-rowerowy
  48. Organizacje pozarządowe, w: Biuletyn Informacji Publicznej - Starostwo Powiatowe w Gryfinie [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://bip.gryfino.powiat.pl/index.php?show=orwe_bach_4
  49. Informacja turystyczna w: Oficjalny serwis internetowy miasta i gminy Cedynia [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cedynia.pl/informacja-turystyczna
  50. Muzeum Regionalne, w: Oficjalny serwis internetowy miasta i gminy Cedynia [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cedynia.pl/muzeum-regionalne
  51. Szlaki turystyczne w: Oficjalny serwis internetowy miasta i gminy Cedynia [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w:http://www.cedynia.pl/szlaki-turystyczne
  52. Kociuba J., Pomorze. Praktyczny przewodnik turystyczny po ziemiach Księstwa Pomorskiego, Walkowska Wydawnictwo, Szczecin 2012, s. 667.
  53. Bank Danych Lokalnych GUS (2008-2012), w: Portret gminy Cedynia [online] [Przeglądany 26.06.2013] Dostępny w: http://www.stat.gov.pl/bdl/app/portret.dims
  54. Bank Danych Lokalnych GUS (2011), w: Portret gminy Cedynia [online] [Przeglądany 26.06.2013] Dostępny w: http://www.stat.gov.pl/bdl/app/portret.dims
  55. Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej Hipokrates Cedynia, w: Baza Medyczna [online] [Przeglądany 26.06.2013] Dostępny w: http://www.medbiz.pl/niepubliczny-zaklad-opieki-zdrowotnej-hipokrates-cedynia-cedynia/
  56. "RK DENT" Gabinety Stomatologiczne NZOZ, w: InforMed. Informacja Medyczna [online] [Przeglądany 26.06.2013] Dostępny w: http://www.informed.com.pl/main/RK-DENT-Gabinety-Stomatologiczne-NZOZ-Cedynia-p-19112-html
  57. Ogłoszenia. Dyżury aptek w powiecie gryfińskim, w: Powiat Gryfiński - oficjalna strona [online] [Przeglądany 26.06.2013] Dostępny w: http://www.gryfino.powiat.pl/old/index.php?show=praca_aptek
  58. Herb, w: Oficjalny serwis internetowy miasta i gminy Cedynia [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cedynia.pl/herb
  59. Warto zobaczyć, w: Oficjalny serwis internetowy miasta i gminy Cedynia [online] [Przeglądany 25.06.2013] Dostępny w: http://www.cedynia.pl/warto-zobaczyc
  60. Kociuba J., Pomorze. Praktyczny przewodnik turystyczny po ziemiach Księstwa Pomorskiego, Walkowska Wydawnictwo, Szczecin 2012, s. 667.
  61. Kociuba J., Pomorze. Praktyczny przewodnik turystyczny po ziemiach Księstwa Pomorskiego, Walkowska Wydawnictwo, Szczecin 2012, s. 667.

Bibliografia

  • Dudowie M. i T., Dolina Dolnej Odry, Wydawnictwo REGION, Gdynia 2008.
  • Kociuba J., Pomorze. Praktyczny przewodnik turystyczny po ziemiach Księstwa Pomorskiego, Walkowska Wydawnictwo, Szczecin 2010.
  • Kozłowski K., Pomorze Zachodnie w latach 1945-2010, Wydawnictwo Kadruk, Szczecin 2012.
  • Machałek M., Przemiany wsi zachodniopomorskiej w latach 1945-1956, Muzeum Narodowe w Szczecinie, Szczecin 2012.
  • Migdalski P., ...w tej strażnicy Rzeczypospolitej. Rejon Pamięci Narodowe Cedynia-Gozdowice-Siekierki, Szczecin-Poznań 2007.
  • Miśkiewicz B. (red.), Z dziejów wojennych Pomorza Zachodniego. Cedynia 972-Siekierki 1945, Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1972.
  • Opracowanie zbiorowe, Polska niezwykła. Zachodniopomorskie, Demart Wydawnictwo, Warszawa 2008.
  • Piskorski J.M. (red.), Pomorze Zachodnie poprzez wieki, Zamek Książąt Pomorskich w Szczecinie, Szczecin 1999.
  • Rymar E., Z dawnych dziejów przyodrzańskiej Nowej Marchii, Stowarzyszenie Historyczno-Kulturalne "Terra Incognita", Chojna 2012.

Linki zewnętrzne

Zobacz też