Winniki

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania



Wieś
Wieś
{{{grafika_opis}}}
Powiat
Gmina
Sołectwo
[ Strona internetowa miejscowości.]


Geografia

Położenie

Wieś sołecka o zwartej zabudowie, głównie parterowej. Położona nad Reską Węgorzą. Rozciąga się na przestrzeni 0,5 km z pn. na pd., 5 km na pd.-zach. od Węgorzyna, między linią kolejową Stargard Szczeciński - Runowo Pomorskie a drogą Węgorzyno - Chociwel. W odległości 0,5 km od centrum wsi, na pd.-wsch. od wsi dawny folwark. Średnia wysokość 95 m n.p.m.

Obiekty fizjograficzne

Obleniec, wzgórze 1,5 km na pd. zabudowań folwarcznych w Winnikach, po zach. stronie drogi do Kowali. Wysokość 128,5 m n.p.m. Nazwa niemiecka Theresen Berge.
Jaźwiny, Jaźwiny (Kozierowski), wzgórze w odl. 0,5 km na wsch. od Obleńca, 1,7 km na zach. od Podlipiec, po zach. stronie drogi do Kowali odchodzacej od drogi z Winnik do Podlipiec. Wysokość 134,4 m n.p.m. Nazwa niemiecka Grewings Berge.
Wzgórze Kamienne, położone 1,5 km na pn.-zach. od Podlipiec, 1,1 km na zach. od Wierzbiny, 1,2 km na wsch. od zabudowań folwarcznych w Winnikach. Wysokość 108,2 m n.p.m. Nazwa niemiecka Stein Berge.
Kasprowa Góra, położona 1 km na wsch. od Wzgórza Kamiennego, 2,2 km na pn.-zach. od Podlipiec, 2,7 km na pn. od Kowali. Wysokość 107,6 m n.p.m. Nazwa niemiecka Kasper Berge.
Krucze Wzgórze, położone w odległości 1 km na wsch. od wsi, między Reską Węgorzą a drogą Węgorzyno – Chociwel. Wysokość 104 m n.p.m. Nazwa niemiecka Raben Berge.

Przyroda

Park dworski, krajobrazowy, z początku XIX wieku; położony na pn.-zach. od drogi Chociwel – Wegorzyno. Powierzchnia 6,8 ha. Dęby szypułkowe – pomniki przyrody o obwodach 430, 550, 550 cm nazwane „Geldryjczykami” (nazwa nawiązuje do legendy głoszącej, że rycerz pomorski Maciej Borko w końcu XIV w. zaatakował zbrojny poczet księcia Geldrii (Flandrii) udający się tędy w 1388 roku do Malborka, na pomoc Krzyżakom; wziął rycerzy do niewoli i uwolnił dopiero po otrzymaniu słowa rycerskiego, że nie będą pomagać Krzyżakom). W parku wiele innych pomnikowych drzew, m.in. buki czerwone. Park przez kilkadziesiąt lat był zaniedbany i prawie niedostępny.
Obecnie główna polana przygotowywana jest pod zabudowania klasztorne cystersów, którzy założyli w Winnikach filię Opactwa w Wąchocku. Alejki zostały uporządkowane, ponazywane. Utworzono na nich dróżki, m.in. Drogę Krzyżową.
Park wpisany 2.10.1978 roku na listę obiektów zabytkowych pod nr 825.

Historia

Dawna własność Wedlów, okresowo lenno rodziny Rode, podobnie jak Runowo. W 1866 roku wieś miała 21 domów mieszkalnych. Na terenie folwarku było 8 domów, w których mieszkało 141 osób. Do szkoły uczęszczało w 1870 roku 57 uczniów.

Samorząd

Sołtys Arkadiusz Pliżga, Winniki 5/2

Demografia

W 2008 roku we wsi mieszkało 145 osób.

Zabytki

Kościół filialny p.w. św. Karola Boromeusza (parafia Runowo Pomorskie). Neogotycki, z 1860 r., ceglany, prezbiterium zamknięte pięciobocznie, wieża czworokątna przechodząca w ośmioboczny ostrosłup. Wokół kościoła ceglany fryz. W oknach apsydy 3 witraże przedstawiające św. Boromeusza, Chrystusa i św. Małgorzatę Marię Alacoque, wykonane w 1983 r. przez Bernarda Ratajskiego ze Szczecina. Kościół położony w centrum wsi, na wysokiej skarpie. Wpisany do rejestru zabytków 18.02.1997 r. pod nr 1334.

Pomniki

W centrum wsi pomnik upamiętniający mieszkańców wsi poległych w czasie I wojny światowej. W ostatnich latach odnowiony.

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Zobacz też