Góra Chełmska

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Góra Chełmska (Gołogóra) - kompleks Wzgórz Chełmskich rozciągający się od Skwierzynki do Maszkowa. Najwyższe wzniesienia znajdują się w części północnej.
Góra Chełmska znajduje się bezpośredniej bliskości Koszalina, z najwyższym wzniesieniem: Krzyżanka(137 m n.p.m.). Wał morenowy Góry Chełmskiej, prawdopodobnie istniał już podczas kształtowania się południowego brzegu Bałtyku (ok. 12,5 tys. lat temu).

Sanktuarium Maryjne na Górze Chełmskiej

Od najdawniejszych czasów Góra Chełmska to miejsce kultu i pielgrzymek pątników z całej Europy. Jej zbocza służyły jako cmentarz okolicznym mieszkańcom i pielgrzymom. Historycy utrzymują, iż od starożytności aż do wczesnego średniowiecza była miejscem kultu pogańskiego. Niektórzy uważają, że na jej szczycie znajdowała się wówczas pogańska świątynia. Historycy są natomiast pewni, iż od XII do XVI wieku Góra Chełmska była ważnym miejscem kultu chrześcijańskiego. W XIII wieku zbudowano świątynię pw. Najświętszej Marii Panny. Duże znaczenie w popularyzacji Góry Chełmskiej i wzrostu jej znaczenia miały specjalne dekrety biskupie i papieskie nadające kaplicy prawo do udzielania odpustów. Tak było do XVI wieku, kiedy w wyniku ruchów reformacyjnych kaplicę zamknięto i zburzono.[1].

Po przyjęciu przez Pomorzan religii protestanckiej kult tego miejsca upadł. W trakcie rządów w mieście najlepszego niemieckiego burmistrza Augusta Ernsta Brauna(1816-1859) uporządkowano gospodarkę leśną m.in. wytyczono alejki, trasy, drogi. Na tym terenie odbywały się mecze piłki nożnej, ręcznej, pokazy gimnastyczne, pokazy atletyczne, sporty zimowe. W 1888 wybudowano wieżę widokową, a obok niej obiekty gastronomiczne. Przed I wojną zbudowano na zboczach trasy narciarskie, tory saneczkowe i bobslejowy. W 1965 wybudowano na stoku Amfiteatr.[2].

Dopiero w 1990 obok starych fundamentów wybudowano kaplicę sanktuarium, pw. Matki Bożej Trzykroć Przedziwnej. Sanktuarium to prowadzą siostry Ruchu Szensztackiego[3]. O znaczeniu Góry Chełmskiej również dzisiaj świadczy pielgrzymka Ojca Świętego Jana Pawła II w czerwcu 1991. Góra Chełmska to również teren rekreacyjny, leży na przecięciu różnych szlaków turystycznych.

Przypisy

Bibliografia

  • Cholin- Golelenberg- Góra Chełmska. Andrzej Kuczkowski, Koszalin 2013
  • Góra Chełmska- od miejsca kultu do parku rozrywki. Andrzej Kuczkowski, Koszalin 2011
  • Koszalin, z dziejów miasta do 1266r. Tom I. Góra Chełmska w panteonie ośrodków teokratycznych Pomorza x X-XII w. Adam Wirski, Koszalin 2002




Logo pomeranica.jpg
Autor opracowania: Tomasz Wojciechowski