Léon Saunier

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Léon Saunier
księgarz, wydawca, radny miasta
brak zdjecia
Data urodzenia 25 kwietnia 1814
Miejsce urodzenia Berlin
Data śmierci 26 lipca 1877
Miejsce śmierci Szczecin


Léon Saunier (1814–1877) – księgarz, wydawca, radny miasta.

Życiorys

Léon Saunier urodził się 25 kwietnia 1814 r. w Berlinie. Był czwartym dzieckiem Jeana Sauniera i jego żony Marii (z domu Reclam). Jean Saunier – oprócz tego, że nauczał w gimnazjum historii i geografii – pełnił funkcję pastora w kościele francuskiej gminy ewangelicko-reformowanej. Gdy Léon miał trzy lata został osierocony przez matkę i od tej pory wychowywany był w rodzinie wuja Guillaume Reclama i jego żony Jeanne. Około 1830 r. ukończył Gimnazjum Francuskie. Nieznane są kolejne etapy jego edukacji.

Pierwsze doświadczenia w zawodzie księgarza Léon Saunier zdobywał Berlinie i Aarau. 1 października 1836 r., po uiszczeniu 15000 talarów, został właścicielem szczecińskiej księgarni Friedricha Heinricha Morina z siedzibą przy Große Domstraße, dziś ulicy Farnej. Z końcem października tego samego roku ukazała się w prasie reklama firmy, w której po raz pierwszy pojawia się nazwisko Saunier.

17 kwietnia 1837 roku, w wieku 23 lat Léon poślubił w Berlinie Clementine Angely. Para doczekała się trojga dzieci: dwóch córek Charlotty i Natalie oraz syna Paula Juliusa.

Léon Saunier utrzymywał kontakty handlowe ze wszystkimi zainteresowanymi literaturą szczecinianami. Między innymi dostarczał książki i muzykalia do domu pani Sophie Auguste Tilebein.

W dość krótkim czasie Saunier osiągnął sukces. Pomieszczenia przy ulicy Farnej okazały się niewystarczające. Dlatego też, gdy tylko nadarzyła się okazja, zakupił za kwotę 26500 talarów dwa domy przy Mönchenstrasse, dziś ulicy Grodzkiej, i na parterze otworzył księgarnię. W tych budynkach sklep rodziny Saunier funkcjonował do 1943 r. Księgarnia Sauniera oferowała szeroki asortyment. Można tu było nabyć książki fachowe, encyklopedie, literaturę piękną, także w językach obcych, podręczniki, muzykalia, zeszyty do rysowania, plany, atlasy, mapy i globusy. Przy sklepie funkcjonowała także wypożyczalnia literatury angielskiej i francuskiej oraz wypożyczalnia muzykaliów. Dodatkowo można było tu zakupić bilety na koncerty, przestawienia lub odczyty.

15 listopada 1849 r. Saunier otworzył filię swojej księgarni w Elblągu. Pozostawała ona w rękach rodziny przez ponad 20 lat, po czym została odsprzedana dotychczasowemu jej dysponentowi – Alexandrowi Kauenhovenowi. W 1854 roku nastąpił dalszy rozwój przedsiębiorstwa. Saunier zawarł umowę z ówczesnymi właścicielami Nicolaischen Buchhandlung w Szczecinie i przejął należącą do nich księgarnię, sklep papierniczy, wydawnictwo i wypożyczalnię, a kierownictwo oddziałem powierzył swojemu szwagrowi Juliusowi Angely.

W 1855 r. Léon Saunier otworzył księgarnię na szczecińskim dworcu kolejowym i zaopatrywał podróżnych w książki oraz prasę. Była to druga po Heidelbergu taka placówka w Niemczech. Stworzenie w dalszej kolejności całej sieci księgarni dworcowych m. in. w Pasewalku, Stralsundzie, Świnoujściu czy Stargardzie przyniosło przedsiębiorcy spore zyski. Kolejnym krokiem Sauniera było otwarcie księgarni przy reprezentacyjnej Langgasse, ul. Długiej w Gdańsku. Prowadził ją przez pięć lat, w 1864 r. przeszła w posiadanie Gustava Herbiga.

Oprócz dużej aktywności na rynku księgarskim i antykwarycznym Léon podejmował także działalność wydawniczą. W latach 1837-1865 wydał ponad pięćdziesiąt publikacji o różnorodnej tematyce. Jedną z pierwszych był przewodnik turystyczny po wyspie Rugii.

Saunier był też członkiem wielu towarzystw i organizacji. Należał do Towarzystwa Historii i Starożytności Pomorza, Towarzystwa Muzeum Pomorskiego w Szczecinie, Towarzystwa Literackiego w Stuttgarcie oraz Giełdowego Związku Księgarzy Niemieckich w Lipsku. Ta ostatnia organizacja powołana została w 1825 r. w celu reprezentacji interesów księgarzy i nakładców. Ten swojego rodzaju związek zawodowy prowadził kampanię na rzecz zniesienia cenzury, regulacji prawa autorskiego, dążył do wprowadzania ujednoliconych cen książek i organizował szkolenia dla księgarzy. W dniu 9 listopada 1848 r. Saunier zainicjował powstanie pomorskiego oddziału tego towarzystwa. W 1852 r. wydawca wszedł w konflikt z władzami policyjnymi, które nakazały księgarzom sporządzanie wykazów wszystkich książek, jakie są kupowane i sprzedawane w Szczecinie. Ponieważ rocznie obracano kilkudziesięcioma tysiącami książek, księgarze uznali tę formę politycznej kontroli za równoznaczną z pełną dezorganizacją pracy ich firm. Saunier został także oskarżony o kolportowanie zakazanych pism.

W 1845 r. księgarz został wybrany do rady miasta Szczecina, w której pełnił m. in. funkcję sekretarza, a później także jej przewodniczącego. Za jego urzędowania podjęto decyzję o zburzeniu twierdzy, budowie nowego ratusza, budowie sieci kanalizacyjnej i wodociągowej, czy wreszcie budowie nowego budynku na potrzeby Gimanzjum Miejskiego, w którym dziś mieści się Książnica Pomorska. Kilkakrotnie był także delegatem sejmików prowincjonalnych. Doceniając zasługi Sauniera delegacja obywateli miasta wręczyła mu z okazji jubileuszu dwudziestopięciolecia pełnienia służby w radzie zestaw cennej, srebrnej zastawy stołowej.

Léon Saunier prowadził księgarnię przez ponad trzy dekady. W 1865 r. przekazał przedsiębiorstwo w ręce syna Paula Juliusa, a sam zajął się działalnością społeczną. Księgarz zmarł w wieku sześćdziesięciu trzech lat, 26 lipca 1877 r. Został pochowany na cmentarzu francuskiego kościoła reformowanego. W uznaniu dla jego zasług członkowie rady miasta polecili namalowanie portretu Sauniera, który następnie zawisł na honorowym miejscu w sali posiedzeń. Jego nazwiskiem została też nazwana jedna z ulic Szczecina – dziś jest to ul. Władysława Łokietka.



Logo pomeranica.jpg
Autor opracowania: Izabela Strzelecka