Henryk Lotar

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Henryk Lotar
aktor, reżyser
brak zdjecia
Data urodzenia 30 sierpnia 1901
Data śmierci 5 listopada 1979
Miejsce spoczynku Cmentarz Żydowski w Bielsku-Białej


Henryk Lotar (1901-1979) – reżyser i aktor teatralny

Życiorys

Henryk Lotar (właśc. Henryk Luft-Lotar) urodził się 30 sierpnia 1901 we Lwowie w rodzinie żydowskiej. W latach 1923-1925 kształcił się w prywatnej szkole dramatycznej Franciszka Frączkowskiego przy konserwatorium lwowskim. Jako aktor i reżyser zadebiutował na scenie Teatru Reduta w Rzeszowie. W 1926 roku grał w teatrze objazdowym. W 1927 roku został aktorem i inspicjentem w Warszawskim Żydowskim Teatrze Artystycznym (Warszawe Idiszer Kunstteater - WIKT), kierowanym przez Idę Kamińską i Zbigniewa Turkowa. W 1928 roku powrócił do rodzinnego Lwowa. Początkowo został reżyserem w amatorskim studiu robotniczym „Maski”, a od 1936 prowadził zespół dramatyczny przy Towarzystwie Literacko-Artystycznym.

Okładka programu do przedstawienia w reż. Henryka Lotara

Do wybuchu wojny niemiecko-radzieckiej pracował jako reżyser i asystent reżysera w radzieckim Teatrze „Goset” we Lwowie. Później wyjechał do Kijowa. Tam kierował kółkiem dramatycznym w Pałacu Pionierów. W 1942 roku pracował jako robotnik w Uzbeckim Teatrze ZSRR. W 1944 roku objął kierownictwo artystyczne teatru przy Związku Patriotów Polskich w Bucharze. Był również reżyserem, aktorem i autorem wystawianych tam rewii. W 1945 roku powrócił do Lwowa. Tu wstąpił do zespołu Teatru „Miniatury”, powołanego do życia przez Sylwestra Czosnowskiego dzięki poparciu ZPP. W teatrze wspólnie z Gustawem Rasińskim wyreżyserował sztuki Wszystko dla Was i Świderek. W tej ostatniej wystąpił także w obsadzie aktorskiej (Tytus). W grudniu 1945 roku wszedł w skład Rady Teatralnej, która przejęła kierownictwo nad zespołem i organizowała pozwolenia na repatriację teatru do Polski.

W połowie 1946 roku razem z zespołem Teatru „Miniatury” przyjechał do Szczecina. Po zmianie nazwy zespołu na Teatr Komedia Muzyczna został jego głównym reżyserem. Działalność nowej szczecińskiej sceny zainaugurowano 1 września 1946 roku programem składanym Na falach Odry według jego scenariusza i w jego reżyserii. W latach 1946-1947 w Teatrze Komedia Muzyczna, a później w kontynuującym jego działalność Teatrze Polskim (1947-1948), wyreżyserował 10 przedstawień. W 1948 roku zdał eksternistyczny egzamin reżyserski. W 1949 roku wyjechał ze Szczecina i w kolejnych sezonach związał się z teatrami na południu Polski. W połowie 1958 roku powrócił do Szczecina. Został reżyserem w Państwowych Teatrach Dramatycznych (od 1 października 1958). Sporadycznie pisał teksty piosenek do spektakli. Współpracował też z Operetką Szczecińską. Tu w marcu 1961 roku wyreżyserował swoje ostatnie przedstawienie Zamek na Czorsztynie, czyli „Benvenuto" Karola Kurpińskiego. W połowie roku opuścił Szczecin.

Poza Szczecinem reżyserował w Teatrze Miejskim w Białymstoku (1949), Teatrze Miasta Jeleniej Góry (1949) Teatrze Polskim w Bielsku-Cieszynie (1949-1950), Teatrze Dolnośląskim w Jeleniej Górze (1951-1952), Teatrze Dramatycznym w Częstochowie (1952, 1957), Teatrze Ziemi Rzeszowskiej w Rzeszowie (1953), Teatr im. Aleksandra Fredry w Gnieźnie (1956), Teatrze im. Wojciecha Bogusławskiego w Kaliszu (1957), Teatrze im. Adama Mickiewicza w Częstochowie (1957-1958), Teatrze 7.15 w Łodzi (1961), Teatrze Popularnym w Grudziądzu (1961-1962), Tetrze Polskim w Bielsku-Białej (1962-1968). W 1968 roku wyemigrował z Polski.

Zmarł 5 listopada 1979 roku. Został pochowany na cmentarzu żydowskim przy ulicy Cieszyńskiej w Bielsku-Białej.

Twórczość teatralna (Szczecin)

Tytuł Autor Forma twórczości Teatr Data premiery
Na falach Odry program składany reżyseria, scenariusz Komedia Muzyczna 1 września 1946
Mąż pognębiony Molière reżyseria Komedia Muzyczna 20 marca 1947
Przyjaciel nadejdzie wieczorem Jacques Companeez, Yvan Noe reżyseria Teatr Polski 31 stycznia 1948
Mąż i żona Aleksander Fredro reżyseria Teatr Polski 2 marca 1948
Widowisko Sartre`owskie (Ladacznica z zasadami; Przy drzwiach zamkniętych) Jean-Paul Sartre reżyseria Teatr Polski 5 maja 1948
Pani prezesowa Maurice Hennequin, Pierre Veber reżyseria Teatr Polski 12 czerwca 1948
Sprawa Moniki Maria Morozowicz-Szczepkowska reżyseria Teatr Polski 30 czerwca 1948
Strzały na ulicy Długiej Anna Świrszczyńska reżyseria Teatr Polski 2 października 1948
Niewinni winowajcy Aleksander Ostrowski reżyseria Teatr Polski 29 października 1948
Roztwór profesora Pytla Bruno Winawer reżyseria Teatr Polski 4 grudnia 1948
Rzymska kurtyzana Marin Drżić reżyseria Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 8 stycznia 1959
Maskarada Michał Lermontow reżyseria Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 10 marca 1959
Madame Sans-Gene Victorien Sardou reżyseria Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 3 czerwca 1959
Podróż pana Perrichon Eugène Labische, Edward Martin teksty piosenek Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 4 listopada 1959
Dorina Jean Gilbert reżyseria i inscenizacja Państwowa Operetka 21 grudnia 1959
Nie jesteśmy aniołami Klara Feher reżyseria Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 30 stycznia 1960
Zaczarowana złotówka Helena Bychowska teksty piosenek Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 5 marca 1960
Kwiat Hawai Paul Ábrahám reżyseria Państwowa Operetka 18 maja 1960
Bajadera Emmerich Kálmán reżyseria Państwowa Operetka 14 grudnia 1960
Zamek na Czorsztynie, czyli „Benvenuto” Karol Kurpiński reżyseria Państwowa Operetka 18 marca 1961



Bibliografia

Inne źródła




IES64.png
Autor opracowania: Andrzej Androchowicz