Państwowy Teatr Polski

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Państwowy Teatr Polski w Szczecinie
brak zdjecia


Państwowy Teatr Polski – instytucja kultury powołana do życia w październiku 1948 roku w wyniku upaństwowienia dotychczas działających w Szczecinie placówek teatralnych. Jego pierwszym dyrektorem i kierownikiem artystycznym został Zbigniew Sawan. Stanowisko wicedyrektora objął Edmund Kron, natomiast kierownikiem literackim został pisarz Roman Bratny. Siedziba teatru mieściła się w budynku przy ul. Swarożyca 5. Działalność Państwowego Teatru Polskiego zainaugurowano 22 stycznia 1949 roku wystawieniem sztuki Wiele hałasu o nic Williama Shakespeare'a w reż. Zbigniewa Sawana. W uroczystym spektaklu udział wzięli uczestnicy historycznego Zajazdu Literatów Polskich. Do końca 1949 roku teatr dał 6 premier (291 przedstawień), które obejrzało ponad 110 tys. widzów.

W 1950 roku z inicjatywy Zbigniewa Sawana w budynku Muzeum Morskiego przy Wałach Chrobrego 3 powołano do życia drugą scenę filialną - Teatr Współczesny. Na potrzeby teatru zaadaptowano sale wystawowe w górnej części gmachu muzealnego. Teatr Współczesny rozpoczął swoją działalność 18 stycznia 1950 roku wystawieniem sztuki Leona Kruczkowskiego Niemcy w reż. Jana Perza. Na obu scenach Państwowego Teatru Polskiego wystawiono w 1950 roku 13 premier (493 przedstawienia) dla ponad 224 tys. widzów. W tym samym roku dyrekcję po Zbigniewie Sawanie, który zajął się reżyserowaniem, objął Hugon Moryciński. Stanowisko dyrektora artystycznego nadal piastował Edmund Kron (od lipca 1949). Teatr rozwinął także działalność objazdową po woj. szczecińskim i koszalińskim, dając przedstawienia m.in. w Myśliborzu, Słupsku i w Koszalinie.

W 1951 roku zagrano 542 przedstawienia dla ponad 240 tys. widzów, z czego 120 stanowiły spektakle objazdowe. Obejrzało je około 47 tys. widzów. W repertuarze tego okresu dominowały sztuki radzieckie i socrealistyczne produkcje polskie, urozmaicane twórczością komediową Moliera, Fredry i Gogola.

W 1952 roku placówka weszła w skład nowo utworzonych Państwowych Teatrów Dramatycznych i stała się główną sceną teatralną Szczecina (patrz: Teatr Polski)



Legitymacja pracownika PTP



Dyrektorzy

  • Zbigniew Sawan (1949 do sierpnia 1950) - dyrektor naczelny i kierownik artystyczny
  • Tadeusz Laskowski (do lipca 1949) - dyrektor administracyjny
  • Edmund Kron (od lipca 1949 do lipca 1951) - dyrektor administracyjny
  • Hugon Moryciński (od 1 września 1949 do grudnia 1951) - dyrektor naczelny i artystyczny (do lipca 1951)
  • Marian Godlewski (od 1 lipca 1951 do grudnia 1951) - kierownik artystyczny
  • Aleksander Długosz (od 1 lipca 1951 do grudnia 1951) - kierownik administracyjny



Kierownicy literaccy

  • Eugeniusz Aniszczenko, Roman Bratny



Reżyserzy



Scenografowie

  • Władysław Buśkiewicz, Jerzy Feldman, Agnieszka Hornicka, Mikołaj Kiss-Orski, Marian Kołodziej, Władysław Królikiewicz, Ryszard Kulm, Ryszard Orski, Jerzy Pieńkow, Andrzej Sadowski, Paweł Starnicki, Jerzy Szeski, Jerzy Świdliński, Jerzy Ukleja, Wojciech Zamecznik



Kierownik muzyczny

  • Andrzej Markowski



Zespół artystyczny



Repertuar teatru w latach 1949-1951

Tytuł Autor Reżyseria Scenografia Scena PTP Data premiery
Wiele hałasu o nic William Shakespeare Zbigniew Sawan Wojciech Zamecznik, Tadeusz Rajkowski Teatr Polski 22 stycznia 1949
Wiosna w Norwegii Stuart Engstrand Lidia Wysocka, Seweryn Butrym, Stanisław Malatyński Paweł Starnicki Teatr Polski 9 marca 1949
Jadzia wdowa Ryszard Ruszkowski Zbigniew Sawan Agnieszka Hornicka, Władysław Królikiewicz Teatr Polski 18 kwietnia 1949
Pan Damazy Józef Bliziński Stanisław Bryliński Mikołaj Kiss-Orski Teatr Polski 23 czerwca 1949
Seans Noël Coward Karol Borowski Ryszard Kulm Teatr Polski 16 sierpnia 1949
Bajka Michaił Swietłow Zbigniew Sawan Władysław Buśkiewicz, Andrzej Sadowski Teatr Polski 27 października 1949
Zielony Gil Tirso de Molina Zbigniew Sawan Mikołaj Kiss-Orski Teatr Polski 12 stycznia 1950
Niemcy Leon Kruczkowski Jan Perz Paweł Starnicki Teatr Współczesny 18 stycznia 1950
Pan inspektor przyszedł John Boynton Priestley Edmund Kron Jerzy Świdliński, Ryszard Orski Teatr Współczesny 18 marca 1950
Zemsta Aleksander Fredro Stanisław Bryliński Mikołaj Kiss-Orski Teatr Polski 31 marca 1950; Benefis z okazji 40-lecia pracy scenicznej Stanisława Brylińskiego
Sprawa Pawła Eszteraga (Mój syn) Sándor Gergely Łazarz Kobryński Andrzej Sadowski, Władysław Buskiewicz Teatr Polski 28 maja 1950
Obcy cień Konstantin M. Simonow Jan Perz Mikołaj Kiss-Orski Teatr Współczesny 31 maja 1950
Przyjaciele Andrzej A. Uspieński Edmund Kron Ryszard Orski Teatr Polski 16 lipca 1950
Szelmostwa Skapena Molière Zbigniew Sawan Mikołaj Kiss-Orski Teatr Współczesny 20 lipca 1950
Wodewil warszawski Zdzisław Gozdawa, Wacław Stępień Jan Perz, Kazimierz Petecki Jerzy Pieńkow Teatr Polski 3 września 1950
Dobry człowiek Krzysztof Gruszczyński Jerzy Ukleja Jerzy Ukleja Teatr Polski 4 listopada 1950
Rewizor Mikołaj Gogol Hugon Moryciński Jerzy Feldman Teatr Współczesny 7 listopada 1950
Śnieżek Walentina Lubimowa Tadeusz Żuchniewski Mikołaj Kiss-Orski Teatr Polski 2 grudnia 1950
Śluby panieńskie Aleksander Fredro Stefan Wroncki Mikołaj Kiss-Orski Teatr Współczesny 31 grudnia 1950
Moralność pani Dulskiej Gabriela Zapolska Tadeusz Żuchniewski Mikołaj Kiss-Orski Teatr Współczesny 13 marca 1951
Wesele Figara Pierre Augustin de Beaumarchais Edmund Kron Jerzy Feldman Teatr Polski 30 marca 1951
Statek Derbent Jurij Krymow Hugon Moryciński Jerzy Ukleja Teatr Współczesny 1 maja 1951
Nasze życie Jerzy Piórkowski Jan Perz Wiesław Lange Teatr Współczesny 4 sierpnia 1951
Rubikon Flora Bieńkowska Tadeusz Żuchniewski Jerzy Feldman Teatr Polski 11 sierpnia 1951
Oberżystka Carlo Goldoni Andrzej Uramowicz Jerzy Feldman Teatr Polski 20 sierpnia 1951
Panna Maliczewska Gabriela Zapolska Marian Godlewski Paweł Starnicki Teatr Polski 7 września 1951
Wieczór Trzech Króli William Shakespeare Wiktor Biegański Marian Kołodziej Teatr Polski 5 października 1951
Pieją koguty Juozas Baltušis Czesław Staszewski Jerzy Szeski Teatr Współczesny 3 listopada 1951
Maszeńka Aleksander J. Afinogenow Andrzej Uramowicz Jerzy Feldman Teatr Współczesny 30 listopada 1951



Afisze teatralne



Źródła

Bibliografia

  • Teatry Dramatyczne w Szczecinie 1945-1965 (pod red. Danuty Piotrowskiej), Wydawnictwo Artystyczno-Graficzne RSW Prasa, Poznań 1965

Inne





IES64.png
Autor opracowania: Andrzej Androchowicz